در باره زراعت درافغانستان

تعریف:کوپراتیف عبارت ازانجمن اجتماعی تعدادی است که بر بنیاد تقویه اقتصادی بنا شده باشد. این انجمن روی علایق مشترک، اهداف مشترک مساعی مشترک سهمگیری مشترک وضرورت مشترک استوار باشد. هدف غائیه مشترکین کوپراتیف رسیدن به یک وضع اقتصادی بهتر که متکی براساسات اداره دموکراسی وسهم گیری مساویانه درتأمین سرمایه مورد نیازومتقبل شدن نفع وضرر مشترک باشد ویا "کوپراتیف انجمنی است که افرادآن به روی علائق واهداف معین متکی بر اساسات اداره مشترک به منظورنایل شدن به یک وضع بهتراقتصادی واجتماعی تشکیل می‌شود. -"کوپراتیفها واتحادیه‌های آن سازمانهای اجتماعی واقتصادی دهقانان، کسبه کاران وسایرزحمتکشان می‌باشد که داوطلبانه جهت تحقق اهداف خویش متحدشده‌اند".

+ نوشته شده در  چهارشنبه سی و یکم اردیبهشت 1393ساعت 18:15  توسط حیات الله ظاهری   | 

سلام دوستان از اینکه خیلی ها وقت میشد که به ویب خود سر نزده بودم باز هم بادامن پر از آفات درخدمت شما حا ضر شدم امید وارم که برای ترتیب بروشر ها ، سیمینار ها وغیره ضرورت ها ی خود از این آدرس استفاده کرده بتوانید

فراموش نکنید که به نظریات نیک شما اشدا ً ضرورت دارم

 

زنبور مغزخوار بادام

 


زنبور مغزخوار بادام

Eurytoma amygdalia

(Hym.: Eurytomidae)

زيست‌شناسي

زمستان را به صورت لاروهاي كامل در داخل ميوه‌هاي خشك شده در سطح زمين يا روي درخت مي‌گذراند. لاروهي زمستان گذران معمولاً كمي قبل از تشكيل شدن شكوفه بادام تبديل به شفيره مي‌گردند. حشرات كامل مصادف با ريختن گلبرگها ظاهر شده و پس از مختصري تغذيه از شبنم و مايعات ديگر در داخل نسج ميوه‌هاي تازه تشكيل شده تخم مي‌گذراند. هر حشره ماده حدود 120 تا 150 عدد تخم مي‌گذارد. تخم‌ها به فاصله 2 تا 3 هفته باز مي‌شوند. لاروها پس از خروج از تخم با حفر تونلي خو را به دانه مي‌رسانند و از دانه‌هاي در حال رشد تغذيه مي‌كنند. دوره لاروي حدود 10 تا 11 ماه طول مي‌كشد (تمام تابستان، پاييز، زمستان و قسمتي از بهار). اين حشره بيش از يك نسل در سال ندارد ولي گاهي لاروهاي كامل كه دوران دياپوز را مي‌گذرانند ممكن است تا دو سال در داخل ميوه‌هاي آلوده به حالت انتظار باقي بمانند.

كرم خوشه‌خوار انگور


كرم خوشه‌خوار انگور

Lobesia botrana

(Lep: Tortricidae)

در ايران فقط روي انگور گزارش شده است. در بهار لاروهاي جوان نسل اول از جوانه‌هاي گل دهنده و غنچه تغذيه كرده و روي آنها را با تارهايي مي‌پوشانند. در برخي موارد نيز از جوانه‌هاي شاخه‌زا تغذيه كرده و در نتيجه سبب خشكيدن گلها و جوانه‌ها و ريزش آنها مي‌گردند. لاروهاي نسل دوم از گوشت غوره تغذيه مي‌نمايند. بر اثر تغذيه پوست غوره منظره خاكي رنگي پيدا نموده، چروك برداشته و ح به‌ها مي‌ريزند. لاروهاي نسل سوم از انگورهاي رسيده تغذيه مي‌كنند. ابتدا از گشت و سپس از پوست‌هاي رسيده مي‌خورند. محل فعاليت آفت بوسيله تارهايي روي خوشه مشخص مي‌باشد. خوشه‌هاي آلوده مورد حمله انواع قارچها قرار گرفته خسارت‌هاي ثانويه را بوجود مي‌آورند. لاروهاي نسل بعدي آفت حتي روي انگورهايي كه براي تهيه كشمش اختصاص داده مي‌شوند به انبار منتقل و در آنجا تا بهار سال آينده به سر مي‌برند. خسارت اين آفت در كشت ديم روي انگور به مراتب كمتر از انگور كشت آبي مي‌باشد و به همين جهت در اكثر مناطق ديم مبارزه با آفت معمول نمي‌باشد.



زيست‌شناسي

اين آفت در منطقه شيراز (معتدله) داراي چهار نسل در سال مي‌باشد. ظهور اولين پروانه در اوايل فروردين و اوج پرواز نسل اول آفت در اواخر فرويدن تا اوايل ارديبهشت مي‌باشد. اوج پرواز نسل دوم تقريباً‌ در دهه سوم خرداد، اوج پرواز نسل سوم در اواخر تير تا اوايل مرداد و اوج پرواز نسل چهارم در اوايل شهريور مي‌باشد. در منطقه سوريان آباده (سردسير) آفت سه نسل در سال دارد. ظهور اولين پروانه در اوايل ارديبهشت، اوج پرواز نسل اول در اواسط تا اواخر ارديبهشت، اوج پرواز نسل دوم در اواسط تير و بالاخره اوج پراز نسل سوم در اواخر مرداد تا اوايل شهريور مي‌باشد. بيشترين خسارت مربوط به نسل سوم آفت است. بهترين زمان مبارزه بر عليه آفت يك هفته تا ده روز بعد از تشكيل اوج بروز نسل دوم مي‌باشد. دوره جنيني 8 تا 10 روز، دوره لاروي 17 تا 18 روز و چهار سن لاروي دارد. دوره شفيرگي 7 تا 8 روز و دوره نشو و نما براي يك نسل 32 تا 36 روز طول مي‌كشد. اين آفت در اطراف تهران سه نسل در سال دارد. زمستان را به صورت شفيره در پيله سفيد ابريشمي زير پوست ساقه مو و در زير برگهاي ريخته شده موستان مي‌گذراند. ماده‌ها تخمهاي خود را به صورت انفرادي روي بند خوشه‌ها و حبه‌ها قرار مي‌دهند.



کنترل:

1ـ انتخاب انواع موهايي كه خوشه متراكم ندارند.

2ـ احداث باغ به صورت رديفي و در روي داربست موازي، چون كرم خوشه خوار انگور اغلب به موستانهايي كه فاقد داربست بوده و موها به شكل گسترده روي زمين يا پشته‌ها باشند، حمله مي‌نمايد.

3ـ هرس هر ساله مو براي جلوگيري از تجمع شاخه‌هاي اضافي، سوزاندن علف‌هاي هرز و برگهاي خشك در پاييز، شخم عميق و استفاده از يخ آب زمستانه براي از بين بردن شفيره‌هاي زمستان گذران

کنترل شیمیایی:

نوبت اول سمپاشی در مرحله غنچه و قبل از باز شدن گلها. نوبت دوم زمان غوره و نوبت سوم در شروع آبدار شدن میوه

1. دیازینون WP40% و 1.5 درهزار

2. زولون EC35% ،، ،، ،،

3. تری کلروفن sp80% و 1.5 در هزار (دیپترکس)

4. دیازینون EC60% ،، ،، ،،

5. اتیون EC47% ،، ،، ،،

 

كنترل بيولوژيك شته ها


* شتهها

شتهها متعلق به خانواده آفيديده (Aphididae) هستند و تعدادي از آن‌ها از مهم‌ترين آفات محصولات گلخانه‌اي محسوب ميشوند. مهم‌ترين دشمنان طبيعي شتهها زنبورهاي پارازيتوئيد خانواده آفي ديئيده(Aphidiidae) هستند كه در برخي از منابع بعنوان زير خانوادهها آفيدئينه (Aphidiinae) از خانواده براكونيده (Braconidae) ذكر ميشود. در اين خانوادهها تعدادي از گونهها از جنسهاي مختلف مانند زنبورهاي جنس پروان(Proan) ، لايزيفلبوس(Lysiphlebus) ، افدروس (Ephedrus) و تري‌اكسيس (Trioxys) وجود دارند كه صرفاً پارازيتوئيد گونههاي مختلف شتهها هستند.

بطور كلي زنبورهاي پارازيتوئيد خانواده آفيديده به طول حدود 2 تا 3 ميليمتر و عموماً به رنگ سياه هستند. اين زنبورها بعد از جفت گيري تخم‌شان را در داخل بدن شتهها قرار ميدهند و بصورت ايندو پارازيتوئيد يا پارازيتوئيد داخلي لاروهايشان در داخل بدن شتهها رشد و نمو ميكنند تا اينكه به مرحله حشره كامل برسند. بعد از رشد و نمو كامل لارو در داخل بدن شتهو تبديل به شفيره، بدن شته بصورت موميايي و به رنگ زرد تا قهوه­اي بنظر ميرسد. درحاليكه بدن شتههاي ديگر پارازيته شده توسط برخي از زنبورهاي پارازيتوئيد به رنگ سياه درمي‌آيد. همچنين زنبور كامل همانند زنبورهاي پارازيتوئيد شپشك­ها بعد از رشد و نمو كامل لارو با ايجاد يك سوراخ در پوست بدن شته، از آن خارج مي­شود. بطور كلي در شرايط معمولي و دماي حدود 25 تا 30 درجه سانتي‌گراد، مرحله زندگي اين زنبورها حدود 15 تا 20 روز به طول مي‌انجامد.

خانواده آفلينيده (Aphelinidae) از ديگر زنبورهاي پارازيتوئيد شتهها هستند كه از نظر اندازه كوچك‌تر از زنبورهاي خانواده آفيدئيده هستند و طول بدن‌شان عموماً حدود يك ميلي‌متر است. در اين خانواده گونههاي آفلينوس (Aphelinus) و آفلينوس آسيكيس (Aphelinus asychis) از پارازيتوئيدهاي شتهها محسوب ميشوند و از نظر بيولوژيك بسيار شبيه به زنبورهاي خانواده آفيدئيده ميباشند. با اين تفاوت كه بعضي از گونههاي زنبورهاي خانواده آفيلينيده (Aphelinidae) اِكتوپارازيتوئيد هستند يعني تخم‌شان را روي بدن شتهها قرار ميدهند تا لاروشان بصورت خارجي از بدن شتهها تغذيه ­­كنند.

گروه ديگري از دشمنان طبيعي شتهها، شكارگرها هستند. در بين آن‌ها پشهاي از خانواده­سسيدوميئيده (Cecidomyiidae) به نام آفيدولتسآفيدوميزال(Aphidoletes aphidomyzal) از مهم‌ترين شكارگرهاي شتهها است كه در شرايط گلخانهاي برروي گياهان زينتي بعنوان عامل كنترل بيولوژيك تكثير و رهاسازي مي‌شود. طول بدن اين پشه حدود 2 ميلي‌متر است و در جنس ماده شاخكها كوتاه است. نرها داراي شاخكهاي بلند و نخي بوده و پاهاي نسبتاً بلند و بدن بسيار ظريفي دارند. طول عمر حشرات كامل حدود يك هفته است. حشرات كامل عموماً از عَسَلكي كه از شتهها ترشح ميشود كه در واقع شيره گياهي تغذيه مي‌كنند و تخمهايشان را روي برگ گياهان در داخل جمعيت شتهها قرار مي­دهند و بعد از خارج شدن از لارو شروع به تغذيه از مراحل مختلف شته‌ها ميكنند.

گروه ديگري از دشمنان طبيعي شتهها، شكارگرها هستند. در بين آن‌ها پشهاي از خانواده­سسيدوميئيده (Cecidomyiidae) به نام آفيدولتسآفيدوميزال(Aphidoletes aphidomyzal) از مهم‌ترين شكارگرهاي شتهها است كه در شرايط گلخانهاي برروي گياهان زينتي بعنوان عامل كنترل بيولوژيك تكثير و رهاسازي مي‌شود. طول بدن اين پشه حدود 2 ميلي‌متر است و در جنس ماده شاخكها كوتاه است. نرها داراي شاخكهاي بلند و نخي بوده و پاهاي نسبتاً بلند و بدن بسيار ظريفي دارند. طول عمر حشرات كامل حدود يك هفته است. حشرات كامل عموماً از عَسَلكي كه از شتهها ترشح ميشود كه در واقع شيره گياهي تغذيه مي‌كنند و تخمهايشان را روي برگ گياهان در داخل جمعيت شتهها قرار مي­دهند و بعد از خارج شدن از لارو شروع به تغذيه از مراحل مختلف شته‌ها ميكنند.

طول بدن لارو سن اول در حدود 3/0 ميلي‌متر و لاروهاي كامل حدود دو تا سه ميلي‌متر هستند. لاروهاي اوليه از پورهسنين اول شتهها و لاروهاي كامل از كليه مراحل مختلف شتهها تغذيه ميكنند. مرحله جنيني آن‌ها حدود 2 تا 3 روز طول ميكشد و بطور كلي اين پشهها حدود 60 گونه از شتهها را مورد تغذيه قرار ميدهند، به عبارت ديگر پلي‌فاژ(Polyphage)هستند.

از ديگر شكارگرها كه براي كنترل شتهها مورد استفاده قرار ميگيرند بال‌توريهاي خانواده كرايزوپيده (Chrysopidae) مخصوصاً گونهاي بنام كرايزوپرلاكارنئا(Chrysoperla carnea) است. اين گونه تخمهايش را كه داراي ساقهاي بوده، در زير يا روي سطح برگ گياهان قرار ميدهد و بعد از آنكه لاروها خارج شدند با قطعات دهاني مكنده خودشان به تغذيه از شتهها مي‌پردازند. (بر خلاف كفشدوزكها كه تمام بدن شته را مورد تغذيه قرار ميدهند اين بال‌توريها با قطعات دهاني مكنده خودشان محتويات بدن شتهها را مورد تغذيه قرار ميدهند و پوست يا جسد آ‌ن‌ها را استفاده نمي‌كنند.)

سپس در زير برگ گياهان در داخل يك پيله ابريشمي تبديل به شفيره ميشوند كه بعد از سپري شدن مرحله شفيرگي كه ممكن است حدود يك تا دو هفته طول بكشد حشرات كامل ظاهر ميشوند.

از ديگر دشمنان طبيعي شتهها، سنهاي خانواده آنتوكوريده (Anthocoridae)هستند. سن­ها از راسته همي‌پترا مخصوصاً گونههايي از جنس اوريوس (Orius) مانند اوريوس ايندي­سيوس(Orius indisiosus) از شتهها در گلخانهها و روي گياهان زينتي تغذيه ميكنند.

اين سنها هم مانند بال‌توريها داراي قطعات دهاني زننده مكنده هستند و خرطوم و استايلِت­هاي مربوط به آروارههاي بالا و پايين خود را داخل بدن شتهها فرو ميكنند و محتويات و مايع بدن شتهها را مورد تغذيه قرار ميدهند.

از ديگر دشمنان طبيعي شتهها كه احتمالاً اكثر مردم آن‌ها را در طبيعت مشاهده كردهاند كفشدوزكها هستند. گونههايي از كفشدوزكها مانند كفشدوزك هفت نقطهاي ككسينلا سپتمپونكتاتا (Coccinella septempunctata) و هيپوداميا وريه‌گاتا (Hyppodamia variegata) هم در مرحله لاروي و هم در مرحله حشره كامل از شتهها تغذيه ميكنند و از عوامل مهم كنترل بيولوژيك شتهها هستند.

عموماً كفشدوزكها طيف وسيعي از شتهها را مورد تغذيه قرار ميدهند و از يك گونه خاص از شتهها تغذيه نمي‌كنند. اگر در محيط گلخانه‌اي فقط 2 يا 3 نوع كفشدوزك رها شود تمام شته‌ها را از بين مي‌برند. بطوريكه كفشدوزك 7 نقطه‌اي حدود 50 نوع شته را تغذيه مي‌كند يا به عبارت ديگر پلي‌فاژ است.

گروه ديگري از دشمنان طبيعي شتهها، قارچ‌ها هستند. قارچ ورتي‌سيليوم ليكاني(Verticilium lecanii) به عنوان يكي از عوامل مهم كنترل بيولوژيك شتهها بصورت تجارتي تكثير ميشود و مورد استفاده قرار ميگيرد. اسپورهاي اين قارچ در محيطهاي گلخانهاي مي‌باشند و بعد از اينكه اسپورها در محيط مرطوب جوانه ميزنند مسيليومهايشان وارد بدن شتهها شده كه باعث از بين رفتن آن‌ها ميشود.

 

 

+ نوشته شده در  سه شنبه یازدهم اسفند 1388ساعت 16:3  توسط حیات الله ظاهری   | 

مقدمه 

گیاهان جالیزی در ایران از اهمیت زیادی برخوردار می باشند و سطح زیر کشت بالایی از محصول های کشاورزی را به خود اختصاص داده اند. به طوری که تنها در استان خوزستان حدود یک صدهزار هکتار از اراضی کشاورزی زیر کشت این محصول ها می باشد.

قسمتی از محصولات جالیزی تولید شده نظیر خریزه، طالبی، هندوانه و خیار در داخل کشور به مصرف داخلی می رسد و بخش قابل ملاحظه ای از این تولیدات به سایر کشورها از جمله کشورهای حاشیه
خلیج فارس صادی می شود که در شکوفایی اقتصاد کشورمان نقش مهمی ایفا می کند.

مگس جالیز از آفت های مهم محصولات جالیزی بوده و کرم های آفت مزبور با تغذیه از میوه ها موجب فسادو غیرقابل استفاده شدن میوه می شود. ضمناً از نظر اقتصادی نیز ضرر فراوانی به زارعان وارد می کند.

زارعان اغلب به دلیل ناآگاهی از زندگی آفت، مزارع خود را در نوبت های متمادی با سموم مختلف و در مواردی سموم غیرمجاز و خطرناک سمپاشی می کنند. این سمپاشی ها نه تنها در مهارکردن آفت چندان موثر نیستند بلکه با توجه به رعایت نکردن سمی بودن محصولات خود، میوه ها را زودتر از موعد برداشت کرده و به بازر مصرف ارایه می دهند. مصرف چنین محصول هایی برای سلامت جامعه خطرآفرین خواهد بود.

در این مقاله ضمن معرفی و شناسایی آفت مزبور به راه های مبارزه با آفت مگس جالیز نیز اشاره خواهد شد و در صورت امکان از کلیه اقداماتی که می توان اجرا نمود تا جمعیت آفت را به پایین سطح برساند، صحبت خواهد شد.

 مشخصات انتشار آفت

گونه ها مختلفی از مگس های جالیز در کشورهای مختلف جهان، شناسایی و گزارش شده است که از میان آنها یک گونه با نام عملی Dacus Ciliatus  در طی بررسی های به عمل آمده در سال های اخیر دراستان های تهران،سمنان، خراسان، فارس، خوزستان، بوشهر و هرمزگان شناسایی شده و احتمال می رود در سایر استان های کشور که مورد کشت گیاهان جالیزی قرار می گیرند، نیز همین گونه انتشار داشته باشد. این گونه د رکشورهای هند، پاکستان و عربستان نیز گزارش شده است.

 گیاهان میزبان آفت

در بررسی های به عمل آمده در استان های فارس، هرمزگان، خوزستان، بوشهر، خراسان، سمنان و نیز در منطقه عمومی دشت و ورامین میزبان های زراعی عمده مگس جالیز به شرح زیر تعیین شده اند:

خربزه ـ طالبی ـ خیاز سبز ـ خیاز چنبر ـ گرمک ـ کدو مسمایی ـ هنداونه. ضمناً این آفت در برخی از مناطق کشور بر روی میوه علف هرز معروف به هندوانه ابوجهل نیز دیده شده است.

این آفت خربزه و طالبی را به خیاز ترجیح می دهد. یعنی در کشت همزمان و توام خربزه با خیاز یا طالبی با خیار، این آفت ترجیحاً به خربزه و طالبی حمله می کند و در پایان فصل برداشت این محصول ها، به میوه خیار خسارت می زند.

در مزارع خیار پاییزه که در مجاورت کدو مسمایی کشت شده اند این آفت به طور یکسان به هر دو محصول خسارت می زند . در بررسی های به عمل آمده، هندوانه در بین محصولات جالیزی نسبت به این آفت نسبتاً مقاوم تر است و کمترین میزان الودگی را به مگس جالیز نشان می دهد.

 مشخصات ظارهی و مراحل رشدی آفت

مگس جالیز همانند سایر مگس ها از راسته دو بالان بوده و همانند سایر دوبالان چهار مرحله رشدی تخم، کرم، شفیره و حشره بالغ می باشد.

 الف ـ مرحله تخم

تخم های این آفت سفید رنگ بوده و به شکل دانه برنج است. طول آنها از 1 تا 1/1 میلی متر می باشد. (شکل 1).

ب ـ مرحله کرم

کرم های مگس جالیز بالافاصله پس از خروج از تخم، یک میلی متر طول دارند و بی رنگ و شفاف هستند. این کرم ها همانند کرم سایر مگس ها پا ندارند. سر کرم ها باریک بوده و به تدریج به طرف انتهای بدن عریض می شود. کرم ها در آخرین مرحله رشدی خود حداکثر به 11 میلی متر می رسد.

ج ـ مرحله شفیرگی:

کرم ها پس از آخرین مرحله رشدی خود از میوه ها بیرون آمده و بسته به نوع خاک در عمق 3 تا 10 سانتی متری خاک تبدیل به شفیره می شوند. شفیره های آفت به طول 5 تا 6 میلی متر و عرض 3 تا 5/3 میلی متر می باشد. شفیره ها بیضی شکل بوده و بندهایی در روی آن دیده می شود. رنگ شفیره ها زرد کهربایی است که ممکن است در زمان نزدیک به خروج حشره ها زردکهربایی است که ممکن است در زمان نزدیک به خروج حشره های کامل از آنها تغییر رنگ داده و به رنگ قهوه ای روشن تبدیل شوند.   

 د ـ مرحله حشره کامل

این آفت همانند بسیاری از حشره های دیگر دارای نر و ماده می باشد. حشره های کامل و بالغ نر و ماده دارای سری به رنگ زرد و چشم هایی قهوه ای رنگ می باشند. پشت قفسه سینه آنها قهوه ای رنگ بوده و در مجموع، رنگ عمومی بدن آنها قهوه ای به نظر می رسد. شکم این آفت ها مدور و بیضوی است و نوارهای افقی که به طور یک در میان زرد و قهوه ای است روی شکم آنها دیده می شود. بال های
حشره های مزبور شفاف و بدون لکه است و تنها در حاشیه انتهایی، کمی تیره تر به نظر می رسد.

در حشره های بالغ مگس های ماده،‌در انتهای شکم یک تخم ریز لوله ای شکل دیده می شود که
مگس های نر قاقد آن هستند. مگس های ماده بزرگتر از مگس های نر هستند. طول مگس های ماده از
 5/6 تا 5/8 طول مگس های نر از 5/5 تا 7 میلی متر متغیر است (شکل 4)

 روش زندگی آفت

این آفت در مناطقی که دارای زمستان های سرد می باشد از اواخر مهر ماه به صورت شفیره در خاک به سر برده و بدین ترتیب ماه های باقیمانده پاییز و سرتاسر زمستان را در داخل خاک به صورت شفیره غیرفعال و به سر می برد. و بدین ترتیب در مناطقی نظیر دشت ورامین، سمنان و استان خراسان سرتاسر زمستان در خاک باقی می مانند. در بهار حشره های کامل از خاک خارج شده و بین حشره های نر و ماده جفت گیری صورت می گیرد در این زمان میوه های انواع محصول های جالیزی نظیر خربزه و طالبی به قطر یک فندق یا درحدود 8 میلی متر می باشند. حشره های ماده برای تخم ریزی، میوه هایی را که قطرشان در حدود 8 میلی متر باشد، ترجیح می دهند. زیرا میوه های کوچکتر معمولاً‌ غذای کافی را برای تغذیه کرم ها و طی کردن مراحل رشدی آن در اختیار ندارند. تخم گذاری آفت به صورت دسته جمعی در زیر پوست میوه های جوان و حداکثر تا عمق 5 میلی متری صورت می گیرد. طول دورة تخم 3 تا 4 روز می باشد.

 

حشره های ماده معمولاً یک بار روی هر میوه تخم گذاری می کنند و برای این کار وسط میوه را انتخاب می کنند. هر مگس حداقل 3 و حداکثر 51 تخم و به طور متوسط بین 15 تا 18 تخم در داخل هر سوراخ رها سازی می کند.کرمهای آفت بعد از تغذیه از گوشت میوه پس از 4 تا 6 روز به حدکثر رشد خود می رسند واز میوه خارج شده و در داخل تبدیل به شفیره می شوند. عمق شفیرگی بستگی به نوع خاک دارد. در خاک های با بافت شنی عمق شفیره شدن بیشتر است و حداکثر در عمق 10 سانتی متری خاک تبدیل به شفیره می شوند

طول دوره شفیرگی در حرارت 30 درجه سانتی گرارد 8 تا 10 روز می باشد. پس از آن حشره های کامل از خاک خارج شده، در هوا به پرواز درآمده و جفت گیری می کنند. حشره های کامل ماده دو روز پس از جفت گیری اقدام به تخم ریزی در زیر سطح پوست میوه می کنند.

 در شرایط طبیعی در استان هرمزگان طول دورة یک نسل آفت بین 8 تا 22 روز طول می کشد. در مناطقی که درجه حرارت روزانه پایین تر باشد، طول دورة یک نسل طولانی تر خواهد بود. این آفت در شرایط آب و هوایی ورامین و گرمسار 3 تا 4 نسل در سال تولید می کند. در ناحیه حاجی آباد در هرمزگان تا 9 نسل و در نواحی گرمسیرتر این استان تا 12 نسل در سال تولید می کند. نظر به این که آفت مزبور فاقد دوره استراحت اجباری در زمستان می باشد، در صورت مساعد بودن هوا در طول زمستان در سرتاسر سال فعال است.

راه های مبارزه با آفت

1ـ مبارزه فیزیکی

یکی از روش های متداول در مبارزه با این آفت جمع آوری روزانه میوه های آلوده به آفت و انهدام یا دفن کردن آنها در عمق خاک است، بدین ترتیب کرم های آفت که در داخل میوه های آلوده وجود دارند، پس از شفیره شدن در عمق خاک تبدیل به حشره های کامل شده و این حشرات قادر به خروج از خاک نخواهند بود.

2ـ مبارزه زراعی

اجرای شخم و دیسک بلافاصله پس از برداشت محصول، خصوصا در مناطقی که دارای زمستان های سرد می باشند بری از بین بردن حالت زمستان گذرانی آفت بسیار موثر است. این کار از انبوهی جمعیت آفت در بهار سال بعد به میزان قابل ملاحظه ای خواهد کاست.

3ـ شکارمگس با طعمه مسموم

با نصف تشت هایی در مزرعه که حاوی محلول قندی همراه با درصدی حشره کش باشد، می توان
مگس ها را به دام انداخت، برای این منظور، از محلول 10% شکر در آب یاعصارة 1% تفاله چغندرقند همراه با یک حشره کش فسفره نظیر اتیون یا فوزالون به میزان 5/1 در هزار محلول تهیه کرده ودر تشت ها می ریزیم. برای هر 500 متر مربع می توان یک تشت اختصاص داد.

4ـ مبارزه شیمیای

برای این منظور در زمانی که اکثریت و یا بیش از 50% میوه ها به اندازه یک فندق یا هستة خرما شدند، علیه حشره های کامل آفت، اقدام به سمپاشی با یکی از سموم حشره کش فسفره کم دوام مانند دی متوات به میزان 2 لیتر در هکتار از فرمولاسیون مربوطه می کنیم. عملیات سمپاشی راباید هر هفته یک بار اجرا نمود و در مجموع باید 6 ـ 4 نوبت سمپاشی را باید هر هفته یک بار اجرا نمود و در مجموع باید 6 ـ 4 نوبت سمپاشی هفتگی علیه آفت صورت گیرد، که البته در نواحی گرمسیر تعداد دفعات سمپاشی با توجه به تعداد نسل بیشتر آفت، بیش از 4 نوبت خواهد بود. ضمناً زمان برداشت محصول در مزارع سمپاشی شده باید حداقل یک هفته بعد از سمپاشی باشد، بویژه درمورد گیاه خیار که دارای برداشت های روزانه می باشد حداقل فاصله زمانی بین آخرین سمپاشی تا برداشت محصول باید یک هفته باشد، در غیر این صورت چنانچه این فاصله زمانی رعایت نشود احتمال مسمومیت مصرف کنندگان  چنین محصول هایی بسیار زیاد است.

5ـ مبارزه بیولوژیک

یکی از راه های مهم مهار آفت مزبور استفاده از دشمنان طبیعی آنهاست، که عبارتند از حشره های شکارچی یا حشره های انگل و یا موجودات یا عوامل زندة‌بیماری زا که نقش این موجودات زنده مفید تغذیه از آفت و در نتیجه نابودی آن می باشد. در ایالات متحده امریکا بر روی گونه های مختلف
مگس های جالیز چندین گونه زنبور انگل کرم مگس جالیز شناسایی شده و در مبارزه علیه آفت مزبور به کار گرفته می شوند.

متاسفانه علی رغم همه بررسی های به عمل آمده در کشور ما فعالیت این زنبورهای انگل بر روی
کرم های آفت مگس جالیز دیده نشده است. با وجود این در طی این تحقیقات در مرکز تحقیقات کشاورزی بوشهر درصد قابل توجهی از کرم های درون میوه های جالیز مشکوک به بیماری بودند که در بررسی های اولیه نمونه ای از یک باکتری بیماری زا از روی کرم های مزبور جدا شده است که هنوز مورد شناسایی کامل قرار نگرفته است.

 بحث و نتیجه

همان طور که در قسمت های قبلی مقاله عنوان شد، این آفت در نواحی مختلف آب و هوایی کشور از نظر شیوه زندگی، وضعیت یکسانی ندارد و به همین دلیل تعداد نسل آفت در نواحی با شرایط آب و هوایی متفاوت با هم فرق دارد. در نواحی معتدل که دارای زمستان های سرد می باشند حداکثر 3 نسل و در نواحی گرمسیر تا 12 نسل در سال ممکن است ایجاد کنند و به همین دلیل خسارت آفت در نواحی گرمسیر به مراتب بیشتر از خسارت آن در نواحی سردسیر است. به نحوی که در نواحی گرمسیر جنوب کشور در صورت مبارزه نکردن با این آفت کلیه محصول از بین خواهد رفت و یا به عبارتی ارزش بازاری خود را از دست خواهد داد، لذا توصیه ما این است که به نکات اشاره شده در قسمت مبارزه با آفت دقیقاً توجه شود و خصوصا در تعین زمان اولین سمپاشی، قطر میوه ها به دقت مورد بررسی قرار گیرد.
جمع آوری روزانه میوه هایی که درون آنها کرم آفت وجود دارد و دفن به موقع آنها در عمق خاک، کمک بزرگی در کاهش انبوهی آفت خواهد کرد.

در خاتمه اضافه می شود که در مورد آن دسته از محصولات جالیزی که برداشت های کوتاه مدت و یا روزانه دارند نظیر خیار، فاصله آخرین سمپاشی تا برداشت محصول نباید کمتر از یک هفته باشد در غیر این صورت با ارایه چنین محصولاتی به بازار، سلامت مصرف کنندگان به خطر افتاد و موجب مسمومیت آنها خواهد شد.

 منابع مورد استفاده

1.       آرقند، بهروز. معرفی مگس. Dacus cp و بررسی های مقدماتی آن در هرمزگان نشریه آفات و بیماری های گیاهی جلد 51 شماره 1 و 2 ، 1362 ص 3- 9
+ نوشته شده در  یکشنبه چهارم مرداد 1388ساعت 17:46  توسط حیات الله ظاهری   | 

ریشه اصلی بادنجان رومی از کجاست؟

وطن اصلی این گیاه آمریکای جنوبی است. در سده شانزدهم در کشور پرو به مقدر زیاد کشت می‌شده ‌است. در قرن هفدهم بادنجان رومی به انگلستان و هلند راه یافت و چون بسیار گران بود فقط مردم ثروتمند می‌توانستند از آن استفاده کنند و بنام سیب عشق معروف شد.

بادنجان رومی گیاهی است یکساله دارای شاخه‌های زیاد که ارتفاع آن تا حدود یک متر می ‌رسد. گلهای آن نارنجی رنگ است که از کنار شاخه‌ها و یا ساقه آن بیرون می‌آید. میوه آن گرد و یا تخم مرغی و برنگ زرد و یا سرخ دیده می‌شود.

بادنجان رومی امروزه در تمام مناطق دنیا کشت می‌شود و تقریباً در تمام فصول سال وجود دارد، دارای انواع مختلف بوده و تقریباً شانزده نوع آن در بازار بفروش می‌رسد. که یک گونه آن بادنجان رومی سفید است که دارای اسید نیست.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  یکشنبه چهارم مرداد 1388ساعت 17:41  توسط حیات الله ظاهری   | 

تصوير اصلي را ببينيد

تصوير اصلي را ببينيد

www.winesandvines.com/content/Image/wv_2008-0... - jpg - 200 در 258 - 16 کیلو بایت

اين تصوير ممکن تحت حق ثبت محفوظ باش

صدای آبادی: قرغنه

قرغنه (انتراکنوس) نام بيماری ساريست که در انگور تاک ها به وجود آمده، باعث کاهش هشتاد در صد حاصلات آنها می شود.

برنامه را بشنويد

قرغنه در اکثر انواع انگور ها روی برگ های نازک تاک، لکه های سياه رنگ نمايان شده، آرام، آرام تمام قسمت های تاک را مصاب می سازد.

به باور محمد يعقوبی از ولسوالی بگرام، قرغنه برگ های تاک را نا منظم کرده خال های نصواری پراکنده يا مجموعی روی برگ ها پيدا می کند.

سيد عبدالله مامورزراعت آبياری غيرمنظم و تغييرات آب و هوا را از عوامل عمده مرض قرغنه در انگور تاک ها می خواند.

اما عبدالجليل صاحب زاده باشنده والسوالی گيلان ولايت غزنه که توانسته انگور تاکهای سالم داشته باشد می گويد:

"تاک ها را کوده داده به موقع آبياری می کنم، زمين آن را شديار کرده از مانع دا خل شدن حيوانات در باغ می شوم از همين رو تاک های سالم دارم".

قرغنه مرض خطر ناک بوده باعث خشک شدن تنۀ تاک ها شده انگور را از بين می برد.

برای داشتن تاک های سالم، آبياری به موقع، استفاده از کود حيوانی و خاک سوخته در غنی ساختن زمين خيلی مهم است.

بايد زمين ها را شديار کرده در صورت ديدن علايم مرض به زود ترين فرصت با کارشناسان زراعت مشوره صورت گيرد.

+ نوشته شده در  پنجشنبه یکم مرداد 1388ساعت 16:5  توسط حیات الله ظاهری   | 

تعداد از معامله گران دیروز که دست شان با خون ملت آغوشته است هنوز خون ملت از دامن شان پاک نشده وطن را با خاک خون کشانده بودند امروز دوباره گرد هم آمده از کاندیداتوری آقای کردزی در ولسوالی دشت قلعه هما یت کرده اند در حالیکه بجز خودشان ودستان هم گام شان که در دوران قومندان سالاری شان همراه بود کسی دیگری را ه آنها را تعقب نمیکرد .

شرم تان با د ای قومندانان .

شرم تان باد

میخواهید هزاران مرتبه را ه ملت را بفروشید وخون ملت را بچوشید .

شر م تان با د که  در قرن 21 مردم در فضا و کجا رسیده اند شما هنوز از دریای کوکچه با تل تیر میشوید را ه دیگری برایتان باقی نیست هنوز کمپاین آقای کرزی را پیش میبرید ؟

ماورای کوکچه امروز نباید در انتخابات آینده شرکت کند زیرا آنها تا بع افغانستان نیستند اگر تا بع افغانستان میبودند امروز سرک های شان جور میشد و پل هایشان جور میشد روزانه هزاران بار در بالای موج های در یای کوکچه کلیمه خود را بزبان نمیا وردند و هفته یک یا دوجوان یا پیر را قربانی در یای کوکچه نمیکردند .



ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و سوم تیر 1388ساعت 10:34  توسط حیات الله ظاهری   | 

مقدمه :

ولا یت بدخشان یکی از ولایت های افغانستان است که در شمال شرق افغانستان قرار دارد که یک ولیت دور افتاده از مرکز ودرعین حال کوهستانی نیز میبا شد .

این ولایت داری 34 ولسوالی بوده که اقوام مختلف درنقاط مختلف آن زندگی میکنند وبه زبان های مختلف تکلم مینما یند .

این ولایت مرزهای مشترک با کشورپاکستان، چین وتا جکستان دارد.

مردم این ولایت مشغول کشت وزراعت میبا شند بیشتر شغل این مردم دهقانی ، مالداری ،زنبورداری میبا شد . کوه های این ولایت پوشید ه از سنگ میبا شد که بعضی نقا ط آن نیز خاکی بنظرمیرسد درختان پسته ، انگور ،ناک وحشی (شکندی)ارچه ،اینگ بشکل وحشی در کوه های این ولایت یا فت میشود .

بعضی ازولسوالی های این ولایت دارای شرایط خاص برای میه جات نیز میبا شد مثلاً شرایط آب وهوا درولسوالی بهارک کاملاًبرای درختان سیبب ،زردالو،آلوبالو،گیلاس مساعد میبا شد وهمچنان ولسوالی شهدا برای چارمغزوسیب نیز مساعد میبا شد .

دفتر فوکس یک دفترخیریه بوده که ازسال 1999به این درافغانستان بخصوص ولایت بدخشان به فعالیت آغاز نموده است که بعد از مدت سه سال دفتر فوکس به نام  AKDN به فعالیت آغاز نموده که ساختن پل های خورد وبزرگ بالای دریا ودریاچه های ، نل دوانی ، ساختن کانال های آب ، وهمچنان گرفتن پروژه های کوتا ه مدت پروسه کاری این دفتر را تشکیل میداد .

ازسال 2002 به این طرف دفترانکشافی بنیاد آغاخان که بنام AKF یاد میشود به فعالیت آغاز نموده که کارهای بنیادی را روی دست گرفته است این دفتر درولایت بدخشان داری دو Aria بوده که یکی و مرکز بدخشان یعنی ولسوالی فیض آباد ودیگری در ولسوالی اشکا شم ولایت بدخشان در سا حات مختلف فعالیت مینما ید.

این دفتر دربخش های مختلف از قبیل انجنیری ،باغداری ، مالداری ، مرغداری ، زنبورداری ، تعلیم وتربیه ،صحت ، علوم اجتماعی ، تورستی ، قرض های کو چک فعالیت مینما ید .

دیپارتمنیت NRM یکی از این بخش های ذکرشده میبا شد که در بخش با غداری فعالیت مینما ید که سکتورICM نیزتحت پوشش این دیپارتمنت ازسال 2007 به این طرف به فعالیت آغاز کرده است فعالیت های این بخش را در صفحات بعدی ذکرخواهیم کرد .

 

ICM چیست ؟ 

ICM عبارت از تنظیم همگانی نبات با استفاده ازروش مکاتب دهاقین میبا شد .

پروگرام ICM یک پروگرام سه ساله است که برای آماده ساختن خود دها قین و برای پرورش میوه ها ی سالم و پر کیفیت در دو ولایت افغا نستان که یکی ولایت تخارودیگری ولایت بدخشان به راه انداخته شده است .

این پروگرام دارای 22 نفر کارمندان مسلکی 2 نفرایتادان با تجره داخلی و2 نفر استادن خارجی بوده است .

هدف ICM :

هدف این پروژه آماده سا ختن دها قین علیه آفات وامراض و بهتر ساختن میوه جات هم از نگاه کیفیت وهم از نگاه کمیت میبا شد .

یگانه کارعمده این پروژه تکثیر حشرات مفیده بالای حشرات مضره میبا شد که برای مؤفق شدن دراین پروسه از استعمال ادویه جات کیمیا وی جلو گیری مینما ید این خود یگانه یگانه طریقه ائی است که تمام دها قین را بطرف کنترول میخانیکی سوق مید هد.

کنترول میخانیکی وکنترول بیولوژیکی بخش عمده فعالیت های این پروژه را تشکیل مید هد .

کرم مغزخوار سیب یا cadlingmath:

نام معمولی Cokling moth

نام علمی  Carpocapsa pomonella

نام فامیلی Olethreufidae

آردر    Lepidoptera

این کرم اکثرا ً درمیوه های گوشتی حمله میکند که اولین باردر میوه زردالوبه مشاهده رسید ه است .

امروزتمام ورایتی های سیب را تحت حمله خود قرار داره است این کرم بصورت عموم درحالت لاروا بالای میوه ها صد مه وارد میکند بیشتر از قسمت های نوک میوه داخل میشود .

قرار شکل «1»

 این کرم دیک سال 3-2 مرتبه تخم گذاری میکند که آنهم نظربه شرایط اقلیمی منطیقه فرق میکند  اگر  درجه حرارت 12-10 سانتی گراد با شد از فعالیت باز میما ند لاروای این کرم بعد از 15-10 روزبه پیوپا تبدیل میگردد .

 حشره کامل آن 50-10 بالا تراز زمین پرواز میکند عموما ً از طرف شام و یا ازطرف صبح جفت گیری میکند این جفت گیری 30-20 دقیقه ادامه پیدامیکند بعداز جفت گیری یک روزبعد تخم گزاری مینما ید اولین با ر دردمچه میوه تخم گذاری میکند بعد از تخم گذاری 4 روز بعد در فصل گرما به حالت لاروا درمیا ید و شروع به فعالیت مینما ید

قرارشکل«2»

 کترول پروگرام ICM علیه این آفت :

1-نصب نمودن فرامون isomet دردرختان اطراف باغ است تا ازآمدن پروانه های ماده جلو گیری نما ید .

2- بسته نمودن کارتن درتنه درختان است که هفته واربا ید کارتن ها بازشودولارواهای جمع شده ازبین برده شود .

3- میوه هایکه مبتلا به cadlingmoth است چیده دریک جای دور مدفون گردد.

این طریقه های است که هم ازنگاه اقتصادی برای دهاقین اهمیت دارد وهم مؤثرتمام میشودوهمچنان با استفاده ازاین طریقه حشرات مفیده نیزتحیریک میگرددویک تعداد کرم های باقی مانده را حشرات مفیده ازبین میبرد .

سنجوس سکیل Sanjus scale:

سکیل حشره ئی است که کاملا ًازحشرات دیگر فرق میکند این حشره دارای 150 نوع بوده که 2 نوع آن را دردرختان سیب درولایت تخارو ولایت بدخشان مشاهده کردیم .

1- Sanjus scale

2-Licanyam scale

این حشره دارای پاهای خرد میبا شد که حتی به مایکرسکوب های عادی هم دیده نمیشود این حشره داری سه حالت میبا شد که عبارت از لاروا ،پیوپا ،بالغ .

حرکت این حشره بسیار بطی است آنهم در حالت لاروادیده میشود که بنام crewler نامیده میشود . لاروای این حشره بشکل خیززدن حرکت میکند که بنام crew نامیده میشود داری رنگ زرد بوده وبدون آنتن میبا شد .

Crewler داری دوحالت میبا شد .

1-   داری کلاح سیا ه

2-   داری کلاح سفید

این حشره ازخود یک ماده افراز میکندبنام exucia نامیده میشود  که خیلی چسپناک است توسط این ماده چسپناک  خود را در میوه میچسپاند .

چوچه این حشره بشکل بیضوی میبا شد وبزرگ آن شکل گرد مانند است بخا طردرفا میل حشرات شامل است که داری 6 پای میبا شد که توسط مایکرسکوب دیده میشود .

حشره نرسنجوس سکیل داری یک دانه دم میبا شد ویک قسمت با لا یا سرآن سیاه مانند است اما این خصوصیات درحشره ماده دیده نمیشود .

شکل حشره ماده آن قاب مانند بوده درحالت بالغ بال نداردامانرآن دارای یک جوره بال ودارای دم نیزمیبا شد حشره ماده آن درحالت با لغ رنگ خاکستری را بخود میگیرد درحالت بالغ حشره ماده محرک نیست .

این حشرات دهن چوشنده داشته دارای یک خرطوم میبا شد که تو سط آن برمه نموده  ceelwal را سوراخ میکند .

این حشرات دارای یک خرطوم میبا شد که 8-7 بربرجسم حشره بزرگ است .

 Licanyam scale :

این حشرات را بنام شپک سپردار نیز میگویند این حشره در 40درجه سانتی گراد دوسایکل راطی میکند .

این حشره درفص زمستان 80% دردرخت درحالت پیوپازمستان گذرانی میکند ومتبا قی 20% درزمین است .

نراین حشره قبل از بال کشیدن دارای دودانه چشم میبا شد این حشره عموما ً درماه حمل و ثور شروع به تغذه میکند بعدازیک الا یک ونیم ماه بعدازجفت گیری چوچه تولید مینما ید بعداز تکمیل دوران حاملگی یک حشره ماده 400چوچه تولید میکند وآنهم درمتدت 6 هفته 6 هفته بعد چوچه ها به حالت با لغ در میا یند و قتی خسا را ت زیا د به مشاهد ه میرسد که داخل پوست به رنگ سرخ دیده شود .

 کترول پروگرام ICM علیه این آفت :

1-   برای اولین با ر شاخه هائیکه سکیل زیاد دارد دروقت شاخه بری قطع واز ساحه دور انتقال داده و سوختانده شود .

2-   درختان درحالت استراحت با شد با ید بوردومیکسچراستعمال گردد مقدار آن با ید قرار ذیل با شد

15 کیلو گرام چونه آب نارسیده

یک کیلو گرام نیل تو تیا

5کیلو گرام نمک

3-   حشره ای است که بنام Statoras bak دربین آنها  از تخم گذاری میکندوازبین میبرد .

4-   قبل ازباز شدن پندک بعد از عملیه شاخه بری روغن شرشم با ید اسپری گردد که مقدار آن قرار ذیل است .

دولیتر روغن شرشم

500لیتر آب

100گرم پودرکالا شوئی مخلوط شده با ید اسپری گردد

دروقتیکه برگ و جود داشته با شد روغن با ید ازیک لیترزیاد نبا شد این اسپری هم با لا ی تنه درختان وهم بالای شاخچه ها صورت گیرد .

 

نیل توتیا قبل از مخلوط شدن با چونه وآب زیاد  با ید با یک گیلن آب جداگانه  مخلوط شده و درآتش 50-70 درجه حرارت داده شود تا خوب حل گردد و بعد از طی این مراحل با آب دیگر یکجا شده استعمال گردد .

  پیچیدگی برگ شفتا لویا Leaf carl :

Carl عبارت از علایمی است که برگ ها تا ب خورده ،چملک وبد شکل میشوندکه این تا ب خورد گی از اثرنموی غیرنومال انساج در قسمت معین برگ ها صورت میگیرد مانند پیچیدگی برگ شفتا لو .

 بیماری برگ شفتالوکه به فارسی به نام بیماری لب شترویا بیماری باد سرخ شفتالونامیده میشود اولین بار دراوایل قرن 19 دراروپا شناخته شده ودرامریکا نیز بیماری ذکر شده زودترازسایر بیماری ها شفتالو مشخص گردیده است .

درایران نیز احتمال بیماری از قدیم الالیا م وجود داشته است .

علایم بیماری:

خسارات بیماری شامل پیچیدگی ،تورم وتغیررنگ وریزش برگ ها وآلودگی جوانه ها وسرشاخه ها وسرانجام ضعف کلی درخت میبا شد . درختان جوان بیشتراز درختان پیردربرابراین بیماری حساس هستندوبطورکلی این بیماری درمنا طق گرم و خشک اهمیت اقتصادی ندارد .

مشخص ترین علایم بیماری روی برگ ها ظاهرمیشود به این که در بهار برگ ها پیچیده وپهنک دربعضی قسمت ها متورم ،کلفت وبه رنگ سفید ،زردویا قرمزی درمیا ید به همین صورت دراصلاح لسان فارس بنام لب شتر نامیده میشود میوه راممکن است آلوده بسازد وقبل از موعد نوربریزند برگ های آلوده به بیماری ریخته و برگ هایکه بعدا ً تشکیل میگردند سا لم با قی میما نند . نشانه های بیماری قسمی است که فقط روی تعداد ازبرگها ی هردرخت ظاهرشوند ولی عملا ً تمام برگ ها را مبتلا گردانند زمانیکه برگ ها ی آلوده به رنگ قرمزی یا ارغوانی درآمدند تشکیل اسپور های قارچ عامل بیماری درسطح فوقانی شروع میشود درهمین موقع به رنگ قهوه ای روشن درآمده ضرر نمیکند این ریزش برگ بستگی به شرایط آب وهوا دارد طوریکه درهوای گرم وخشک برگ ها زود تر ومعمولا ً  دراوایل تیرماه میریزند .

واگرمقدارزیادی ازبرگ ها خزان شوند برگ های جدید ازجوانه های خوب تشکیل وظاهرمیشوند شاخه های جوان مبتلا به بیماری نیز کمی متورم شده ورشد شان متوقف میگردد ویا اینکه به رشد خود ادامه داده و لکه ها بصورت شانکر با قی میماند شگوفه ها و میوه های جوان آلوده قبل از وقت میریزند روی پوست میوه های بزرگترقسمت های تغیررنگ یا فته و چروکیدگی ظاهرمیشود .

 عامل بیماری :

قارچی بنام Tuphrina deformanuas است که درسال 1866تولانه این قارچ را به تمام جهان معرفی کرده است .

دوران حیات پیچیدگی یا life cycle :

قارچ عامل بیماری پیچیدگی برگ شفتالوزمستان را بصورت ما یسلیم روی شاخه ها بدون اینکه داخل با فت شوند بسر میبرد .دربهار همزمان با بارندگی های فصلی توسط مایسلیم روی برگ های جوان تشکیل میشود بطورکلی در منا طق که فصل بهار درآن شبنم و یا بارندگی کم وهوانسبتا ً گرم با شد عموما ً شرایط برای شیوع بیماری پیچید گی برگ شفتالومساعد است .

بعضی ها معتقد اند که این قارچ زمستان را دردیوارهای زخیم روی هافه یا فلس جوانه ها سپری کرده ودربهارسبب آلودگی میگردد .

مبارزه :

برای کنترول بیماری پیچیدگی برگ شفتالودوبار با ید ادویه پاشی با ترکیب بوردواولی یک درصد درخزان پس از ریزش برگها ودومی درتا بستان یعنی آخرزمستان قبل از تورم جوانه ها تو سعه میشود .

مبا رزه ICM علیه این مرض :

استعمال ادویه COC دومراتب استعمال گردیده که ترکیب آن قرار ذیل است .

1- 250   گرام در100 لیتر آب مخلوط گردیده اسپری شده است .

2- نیل توتیا یک بار 250 گرام در100 لیتر آب مخلوط شده اسپری گردید .

قارچها عبارت ازایوکریوت های کوچک بوده که اکثریت آنها توسط مایکرسکوب و یک تعداد کم آن تو سط چشم دیده میشوند عاری ازکلوروفیل بوده و قسم سپروفایت پرازیتی زندگی دارند .

بیماری غربالی درختان میوه یا SHOTHOLEOR CORYNEUM :

این بیماری اولین باردرسال 1842 درکشورفرانسه بوسیله Leveille شناخته شده است ولی امروز درکلیه نقاط جهان وجود داشته وخسارات زیادی راواردمینما ید.

این بیماری درایران اولین باردرسال 1375 روی درختان میوه هسته دارگزارش شده است .

خساره بیماری:

بیماری غربالی نتها با عث ضعف درخت وکاهش مقداروارزش محصول میشود بلکه به دلیل لکه هایکه روی میوه بجا میگذاردارزش صادراتی میوه ها را پائین میا ورد  شدت این بیماری در تمام وسر شاخه ها ی درخت شفتالو دراثراین بیماری خشک شده ودرخت عملا ً از استفاده باز میماند .

درخت آلوده به حساسیت خود ادامه میدهد نیز به دلیل خشک شدن برگها وکاهش سطح نیزدردوره فال گیاه بطورغیرمستقیم لطمه دیده ودرنتیجه مقدار محصول آنها پائین میا ید .

میزان خساره سالانه این بیماری تا هنوز درافغانستان بطور دقیق معلوم نیست احتمال این میرود که بیشتراز20% خساره را با لای درختان شفتالو،زردالوو آلو این مرض بار بیارد .

علایم بیماری :

شفتالو ،زردالووآلومیزبان های اصلی ومهم این بیماری میبا شد . سرشاخه ها ،گل ، برگ ، میوه و جوانه های درختان فوق مورد حمله این بیماری قرار میگیرند ولی اندام های مورد حمله وعلایم آنها روی میزبانها ی مختلف با هم فرق دارند . بدین معنی که درزردالو،برگ و جوانه ها را مورد حمله قرار مید هد ولی علایم روی سرشاخه ها دیده نمیشود در بادام علایم روی سرشاخه های مخصوصا ً برگ ظاهرمیشود وبه میوه خساره وارد نمیکند .

درحالیکه در شفتا لونشانه های این بیماری را روی میوه به ندرت میتوان دید ولی درعوض دربرگ وسرشاخه های جوان مورد حمله قرار مید هد .

الف: نشانه های غربالی روی برگ : حالت غربالی وسوراخ شدن برگها مشخص ترین وفراوان ترین علایم این بیماری است .

درشفتالوعلایم این بیماری همزمان با موقع که جوانه های برگ با ز مییشود و هنوز برگ شکل واندازه بخود نگرفته است بصورت لکه درابتدابرگ قرمزتمایل به بنفش ودر وسط تیره تر است بروزمیکند و به تد ریج این لکه ها ی کو چک بزرگ شده وازوسط شروع به خشک شدن نموده و برگ به رنگ قهوئی در میا ید ، شکل سوراخ ها دایره وی ، بیضوی وگاهی اشکال غیرهندسی و نامنظم میبا شد اندازه لکه ها معموا لاً 6-5 ملی متر میبا شد گاهی چندین لکه ها با هم پیوسته وسوراخهای بزرگ بیشکل بو جود میا ید ممکن است با حشره خوردگی کمی فرق داشته با شد .

این بیماری به 23-19 درجه سانتی گرید به اوج خود میرسد چنانچه هوای مرطوب و بارانی با شد کنید ها به محض رهائی جوانه زده وتولید آلودگی میکند به همین جهت در سال هایکه آن علایم ومیزان رطوبت با لا است جوانه ها قبل از خواب زمستانی به شد ت آلوده میشوند ومنبع برای آلودگی های بها ر سال بعد خوااهند بود .

ب: نشانه های غربالی روی میوه ها :نشانه غربال روی میوه شفتالوبه دوصورت ظاهرمیشود .

1-    میوه های شفتالودرمراحل اولیه رشد مورد حمله قرار گرفته اند میریزندبه همین جهت میوه های با قیمانده روی درخت علایم معمولاً از خودنشان مید هد .

2-    وقتیکه میوه یه درشتی رسید تعداد زیاد لکه های کوچک مدورکه ابتداقرمزوبعد قهوه ای میشوند مخصوصا ً وقتیکه میوه میوه میبرایدولکه های میوه شفتالوسطحی بوده ومعمولا ً رشد آنراممختل میکند .

ج- نشانه های بیماری روی سرشاخه ها وجوانه ها : علایم این بیماری روی سرشاخه هااکثرا ً بصورت ترک خوردگی ظاهرمیشودوتشخیص آن احتیاج به وقت دارد جوانه های آلوده معمولا ًرنگ  تیره را بخود اختیار میکند .

 عامل بیماری:

Moniliules-stiqmiga carpophila  میبا شد که که به نام های مختلف هم یا د میکنند .

دوران حیات :

قارچ عامل بیماری غربالی زمستان وهمچنین سائیر مواقع نامسعاعد رابصورت رشته درجوانه های آلوده ویازخم های درروی سرشاخه هابسر میبردبه همین صورت ازیک  سال به سال دیگر باقی میما ند که عامل بیماری درموقع نامناسب درشفتالو بصورت رشته درزخم سرشاخه ها و جوانه ها ی آلوده بسر میبرد ودر19 درجه سانتی گرید شروع به فعالیت مینما ید .

 

کنترول این آفت توسط پروگرام ICM :

ازبین بردن قارچها در قسمت آلوده درخت با مواد کیمیا وی فقط براثرمبارزه کیمیاوی بیماری کنترول واز شدت خساره کاسته میشود.

درفصل خزان با ید برگ های مبتلا به مرض جمع آوری وازسا حه خارج گردد .

ادویه بوردومیکسچردرکنترول این مرض خیلی مؤثر میبا شد که ترکیب آن قرارذیل است .

چونه 15 کیلوگرام

نیل توتیا 1.5 کیلوگرام

نمک 500 گرام

آب 100 لیتر

این ادویه ذکرشده با ید درفصل زمستا ن «ماه حوت » استعمال گردد .

استعمال ادویه COC بعداز ریختن گل یک الا دومرتبه به قفه ای 15 روز درکنترول مرض مؤثر میبا شد ترکیب آن قرار ذیل است .

250 گرام COC

100 لیترآب

مخلوط گردیده اسپری گردد .

 

  بیماری خاکسترک یاpowdery mildew of Apple :

این مرض درسال 1877 بار اول درایوا به مشاهده رسیده است وبعد درسال 1889 درایالات متحده امریکا ازاین مرض راپورداده شد وحالا درتمام نقاط جهان که آب وهوای آن با سیب توافق داشته با شد موجود است .

اهمیت اقتصادی : این مرض عموما ً بالای نموی تنه درخت تا ثیر نموده که اکثرسیب های مبتلا به مرض خورد با قی مانده ونیز برگ های نبات ازحالت طبیعی خود چه دررنگ وچه دربزرگی تغیر میکند و باید متذکر شد که مرض مذکور بالای نوعیت میوه تأثیر خراب داشته که اهمیت اقتصادی و یا ارزش خود را از دست مید هد .

علایم مرض :

این مرض عموما ً یک حصه برگ ها ، شا خچه ها ، نوده ها شگوفه و میوه را موردحمله خود قرارمید هد دربرگها علایم مرض در بهارسال به قسم داغهای خورد خاکستری و یا سفید درسطح تحتانی ظهورمیکند که بوقت کم برگ ها ی خوردچملک میشوند .

برگ های مبتلا شده رنگ های مختلف را بخود میگیرد که بعضا ً این حا دثه قبل از دیدن طبقه سفید رنگ و یا ما یسلیم با لای سطح برگ میبا شد قا رچ و یا فنگس که مرض خا کسترک سیب را بو جود میا ورد بسیا ر به سرعت نمو کرده و به وقت کم اکثر حصص نبا ت با ما یسلیم مبتلا میشود و در طول آن افزایش بعمل آمده ولی عرض آن فرق نمیکند که اکثرا ً دراین وقت برگ های متذکره چملک میشوند فنگس از برگ ها به زود ترین فرصت خود را به شا خچه ها میرساند درمراحل ابتدائی علایم مرض شا خچه ها مانند برگ ها میبا شد که قبلا ً در با ره آن تذکر داده شد و در وسط تا بستان وقتیکه هوانسبتا ً گرم میشود شا خچه ها رنگ پودری خود را از دست داده رنگ خا کستری سفید سطح خا رج شا خچه ها به تد ریج رنگ نصورای داغدار را بخود میگیرد که تا یک اندازه بشکل نمد شبا هت میداشته با شد وداغ های خورد سیا ه با لا ی سطح آن به مشا هده میرسد که در نتیجه شاخچه مذکور حیات خود را ازدست مید هد و بعضا ً تنها نوک شا خچه ها که به مقا بل مرض حساسیت میداشته با شد از بین میرود پندک های سیب نیز به مرض مبتلا میشود .

عامل مرض :

این مرض بواسطه قارچ یا فنگس که نام لاتین آن podospheara leucotricha میبا شد مبتلا میشود .

دوران حیات :

فنگس خاکسترک سیب عبارت از پرازیت های سطحی بوده که بطورعموم بالای برگ ها ، سا قه های خورد ، گل ها و میوه ها ی جوان حیات خود را بسر میبرند و مواد خود را بواسطه سا ختمان های که هستوریا نامیده میشوند بدست میا ورند اسپور های تا بستانی بواسطه کنید یو فور تولید شده که هر کدام از کنیدیو فور ها یک تعداد نامحدود اسپور ها را تشکیل میدهند سپور های آن  بیرنگ بوده که اندازه 12.30-38 مایکرون میبا شد .

سپورهایکه مرض را بوجود میا وردبا لای میزبان میچسپد ودرصورت مساعد بودن شرایط محیطی نمومیکند و یگانه را ه منتشر شدن مرض یک نبا ت به نبا ت دیگر همین اسپوها است .

درجه حرارت متوسط که سپور ها درآن نمومیکند بین 66-72 درجه فرانها یت میبا شد فنگس خاکسترک سیب به کلاس های اسکوما یسیتیز تعلق دارد .

عامل این مرض زمستان را درحجرات نبا تات سپری نموده و دراوایل بهار وقتیکه حرات ورطوبت مساعد میشود به فعالیت آغاز مینما ید .

 

کنترول مرض :

کنترول این مرض درمنا طق مختلف یکسان نیست . عموما ً درقوریه جات سلفرقابل حل درآب را به وقفه ها ی متعدد استعمال مینما یند که نتیجه خوبی داد است و همچنین اگرانواع ورایتی های سیب که به این مرض مقا ومت داشته باشد غرس شود تا یک اندازه شدت مرض را کا هش مید هد . با ید متذکر شد که مقدارسلفرقابل حل درآب از4-3 گرام درفی لیترآب میبا شد .

همچنان شاخه های مبتلا به مرض با ید توسط قیچی قطع واز ساحه دورگردد .

استعمال پلی درکنترول این مرض خیلی مؤثر میبا شد اگر درماه حوت استعمال شود تأثیروقا یوی دارد  مقدار دو کیلوگرام پلی در100 لیتر آب  استعما ل گردد .

واگربعداز ریختن گل بمشاهده میرسد یک کیلو گرام در100 لیترآب با ید مخلوط گردیده استعمال گردد .

 

شپشک سبزشفتالویا Green peach aphid :

این آفت به نام شپشک هم نیز مشهوراست ودرتمام نقاط افغانستان نیزوجوددارد.

شپشک سبزشفتالوروی درختان آلو،زردالو،بعضی گیاهان وسبزیجات ازقبیل کچالو،لبلبو،بادنجان رومی،وهمچنان تنباکو وبعضی ازانواع غلات نیزفعالیت کرده وخسارات زیادرا به بار میاورد .

این شپشک ها اندامهای مختلف نبات وحتی ریشه های گیاهان را آلوده میکند وبا خرطوم خود شیره نبات را میکیده وآنها را ضعیف میسازد وعوارض چون پیچیدگی بعضی از انواع شپشک ها مانندی شپشک مومی سیب روی ریشه و شاخه درختان میوه برآمدگی ها ایجاد کرده و سبب خشک شدن درختان میزبان میشود .

شپشک ها ما یع چسپناکی بنام عسلک ترشح میکند و بیماری های متعددی ویروسی به ویژه بیماری ویروسی موزائیک را به نباتات انتقال میدهد .

این حشرات با ل دار بدون بال اند درمرحله اززندگی بطوربکرزائی تولید مثل میکنند وزنده زا هستند ودرمرحله دیگر از طریق دوجنسی تخم گذاری کرده و تکثیرمیشوند تخم شپشک ها معمولا ً به رنگ سیاه براق و بیضوی شکل است .

مشخصا ت شپشک ها :

حشره ماده آن بدون با ل و بکر زا بوده طول بدن آن 3.2 ملی مترالا 4.2ملی متربوده ورنگ بدن آن سبزروشن میبا شد وسرآن متما یل به زردبوده وخطهای روشن بطوری مشخص دیده میشود .

بدن این حشره ازسه قسمت سا خته شده که عبارت اند از سر،سینه وشکم میبا شد .

شاخک های شان تقریبا ً برابرطول بدن حشره بوده وبه رنگ سیاه رنگ سبزی زیتونی میبا شد .

ودرماده های بال داروبکرزاشکم نسبتا ً براق سروقفسه سینه نیزمایل به سیا ه یا قهوه ای روشن میبا شد وطول آن تقریبا ً 3.2 ملی متر میبا شد .

دوران حیات شپشک یا life cycle of aphid :

شپشک های پشمک دارسیب یا wooly apple aphids زمستان را به شکل نیمف یا چوچه ویا تخم دربالای تنه شاخها ویا ریشه ها سپری کرده وقتیکه فصل نموئی نبا ت شروع میشود حشرات بزرگ گردیده واگر بشکل تخم موجود با شد تخم تفریخ میشود و شروع به فعالیت مینما ید یک حشره ماده درحدود125 عدد چوچه تولید نموده که نوزاد ها درظرف3-2 هفته نموی خود را تکمیل میکند .

و درشپشک های سبز سیب زمستان گذرانی بصورت تخمم است این تخم ها معمولا ًًزوی شاخه های یک سا له و حتی شاخه های بزرگ چندین سا له هم تخم میگذارند وروی اعضای فعال و جوان نباتی به سرعت به زنده زائی ادامه داده و خساره این حشرات درهنگام بازشدن جوانه ها درفصل بهار میبا شد .

با بالا رفتن جمعیت بادارها درمجموع شپشک ها ظاهر میشوند که انتشارآفت را به سایر درختان میزبان که درمجاورت قرار دارند به عهده میگیرد که انتشارآفت را به سایر درختان میزبا ن که درمجاورت قرار دارند به عهده میگیرد این شپشک میزبان ثانوی برای تا بستان گذرانی ندارند به عباره دیگر تمام نسل های خود را روی درختان میوه سرد سیرسسپری مینما ید واگرمشاهده میشودکه درطول تا بستان جمعیت آن به شدت کاهش یا فته به علت مها جرت بطرف میزبان های ثا نوی نیست بلکه این کاهش نتیجه اثرحرارت شدید محیطی فایجاد تغیرات درشیره ای گیا ه و فعالیت قا بل تو جه دشمنان طبیعی این شپشک ها میبا شد از اوایل خزان به بعد در جمعیت این شپشک ها فزونی محسوس درمقایسه با جمعیت تا بستانی پدیدار میگردد تعداد نسل شپشک سبز سیب در سال برحسب شرایط آب وهوا محل فرق کرده ومعمولا ً 20-15 نسل در سال تو لید میکند این شپشک ها یک میزبانه است .

انواع شپشک ها :

درحدود 4000 نوع شپشک تا هنوز شناسائی شده است که ازآن جمله میتوان  شپشک های ذیل را میتوان نام گرفت .

1-   شپشک پشمک دار سیب یا Wooly apple aphid

2-   شپشک سبز شفتالویا Green peach aphid

3-   شپشک سبز سیب یا Green apple aphid

4-   شپشک مومی یا شپشک خونی سییب یا  Wooly aphid

5-   شپشک لبلبویا  Fabuef aphid

6-   شپشک سبز پنبه یا Gossypii aphid

7-   شپشک برگخوار جواری یا Maidis aphid  

 ۱- طریق کنترول شپشک ها توسط کارمندان ICM :

شپشک ها را میتوان به سه طریق کنترول نمود که دوطریق آنرا که عبارت از کنترول میخانیکی و کنترول بیولوژیکی است توسط پروگرام ICM درساحه عملی گردید .

1-   طریق کنترول میخانیکی : که شامل شاخه بری وقطع کردن شا خه های مصا ب به آفت ودورساختن آنها از ساحه با غ و همچنان سوختاندن آن ،ِ تطبیق مسایل اگروتخنیکی که شامل پاک کردن بقایای نباتی از زیردرختان ، قلبه کردن ، غرق آب کردن وغیره فعالیت های زراعتی درتقلیل نفوس حشره رول مهم دارد انجام گرفت .

2-   استعمال روغن شرشم مخلوط با پودرکالا شوئی واسپری آن بالای تمام سطح درختان نیز برای تقلیل بخشید ن شپشک ها رول بزای دارد که ترکیب آن قرار ذیل است .

یک لیترروغن شرشم همراه 100 گرام پودرکالا شوئی در100 لیترآب مخلوط گردیده اسپری شود .

3-   طریق کنترول بیولوژیکی :

  بسیاری از موجوادت مفیده برای کنترل حشرات مضره درمحیط موجود است ودرشرایط طبیعی میتواند ازشدت خسارات دربعضی مواقع تا حدی جلوگیری کرده ومیزان صدمات وارده ازطرف آفت موردنظررا تامرزمصرف ادویه پاشی یا تخریب های حاصله که دراثرادویه پاشی بوجود میاید پائین آورد .

متأسفانه دخالت ناروا وادویه پاشی های نامعقول با عث ازبین بردن حشرات مفیده شده وحشرات مضره دراثرادویه پاشی مقاومت پیداکرده وبلاخره خسارات زیادی را به بار میا ورد .

یکی از دشمنان طبیعی شپشک ها LBB بوده که یک از فراوان ترین و معروف ترین نوع از حشارت شکارچی است که تمام نقاط مختلف دنیارد مبا رزه بیولوژیکی کاربرد فراوان داشته است لارواو حشره بالغ از انواع شپشک ها وحتی ازشپشک های ریشه وشپشک های نباتی وحتی از تخم لاروای جوان وسایرحشرات تغذیه میکند هر LBB دردوران لاروا هزاروهر حشره کامل تا 9000 شپشک را طعمه خود قرار میدهد وهمچنان حشرات مفیده ای دیگراز قبیل Lacewing و Sarfetflay وغیره نیز وجود دارد که شپشک ها را ازبین ببرد .

 

 

 

 

 

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه ششم خرداد 1388ساعت 18:2  توسط حیات الله ظاهری   | 

انگور

 


دید کلی

انگور یا مو با نام علمی Vitis یکی از انواع گیاهان دو لپه‌ای می‌باشد. انگور یکی از مهمترین میوه‌هایی است که از زمانهای بسیار قدیم مورد استفاده بشر قرار گرفته است. بطورکلی ، دو نظریه متفاوت در مورد دیرینگی انگور وجود دارد. عده‌ای معتقدند که انگور ، حتی قبل از پیدایش غلات ، مورد استفاده بشر قرار گرفته است. انگور بطور وحشی و به مقدار فراوان در جنگلها وجود داشته و انسانهای نخستین از برگ و میوه آن بهره می‌جستند. انگور میوه‌ای است بهشتی که شامل ویتامینهای A , B ، C می‌باشد هچنین دارای مقداری منیزیم ، کلسیم ، آهن ، فسفر ، پتاسیم و آلبومین است. انگور یکی از میوه‌های ضد سرطان شناخته شده است و این به خاطر خواص ضد عفونی کنندگی آن است.


 

فیزیولوژی رشد و نمو انگور

تعریق

این عمل عبارت است از تبخیر مقدار فراوانی از آب بطور روزانه توسط برگهای انگور. عوامل محیطی موثر در میزان تبخیر از سطح برگ عبارتند از: شدت نور ، دما ، رطوبت و باد. نور و دما باعث افزایش تبخیر ولی رطوبت باعث پایین آمدن میزان تبخیر از سطح برگ می‌شود. جریان هوا و باد میزان تبخیر را افزایش می‌دهد.

جذب آب

تبخیر آب از سطح برگها ، باعث غلیظ‌تر شدن شیره یاخته‌ای شده و این غلظت شیرابه که از بالا به سوی ریشه ادامه می‌یابد، بوجود آورنده نیروی کشش است که باعث جذب آب به درون ریشه می‌شود. آب جذب شده، درون آوند چوبی به حرکت درآمده و از طریق آن به تمام یاخته‌ها می‌رسد. در مواردی که رطوبت هوا زیاد باشد آب بوسیله فشار اسمزی وارد ریشه می‌شود که با حالت اول یعنی کشش تبخیری تفاوت اندکی دارد.

اشک مو

فرایندی است که نحوه عمل آن ، کاملا شناخته نشده است. این فرایند غالبا بر براثر دیر هرس کردن در اوایل بهار روی می‌دهد. ریزش اشک مو تا چندین ادامه می‌یابد. در اشک مو ، هورمونهای گیاهی مانند سیتوکینین ، جیبرلین و به میزان اندکی قند و مواد کانی دیده می‌شود. ریزش اشک مو به دلیل فعالیت شدید ریشه می‌باشد.

جذب مواد کانی

تمام موادی که توسط گیاه از طریق ریشه جذب می‌شوند، ابتدا در آب به صورت محلول درمی‌آیند. جذب این مواد ، بوسیله تارهای کشنده‌ای که در انتهای ریشه قرار دارند صورت می‌گیرد. که پس از ورود یونهای مختلف ، از طریق ریشه به نقطه مصرف می‌رسد.


 

فتوسنتز

یکی از مهمترین پدیده فیزیولوژیکی در گیاه روی می‌دهد فرایند فتوسنتز است که طی آن مواد قندی در برگهای گیاه ساخته می‌شود. این مواد قندی هم مستقیما به مصرف گیاه می‌رسند. و هم برای تهیه موادی دیگر در داخل گیاه بکار می‌روند.

تنفس

در فرایند تنفس مواد قندی ، چربیها ، پروتئینها ، اسیدهای آلی و اسیدهای آمینه می‌سوزند و گاز کربنیک و انرژی تولید می‌کنند. به عنوان مثال هنگام رسیدن میوه انگور بر اثر عمل تنفس مقدار فراوانی از اسید مالیک و اسید تارتاریک می‌سوزد و از ترشی انگور کاسته می‌شود.

رشد

عمل رشد ناشی از تولید یاخته‌های جدید و بزرگ شدن آنها است. ناحیه تولید یاخته‌های جدید ، انتهای شاخه و ریشه است. آشکارترین شکل رشد ، طویل شدن شاخه‌ها است. به شکل بزرگ شدن یاخته ، رشد متفاوت بوده و بعضی از آنها فقط رشد طولی دارند و پاره‌ای دیگر رشد قطری. پس از رشد کامل ، یاخته‌ها از یکدیگر تمایز یافته و انواع بافتها را بوجود می‌آورند.

ارزش غذایی انگور

انگور از نظر ارزش غذایی و خواص بهداشتی ، دارای سودمندیهای بسیاری است. از مهمترین مواد قندی موجود در حبه‌های انگور تازه ، ساکارز ، گلوکز و دکستروز می‌باشد. از اسیدهای آلی اسید فرمیک ، اسید مالیک ، اسید سیتریک و اسید تارتاریک را می‌توان نام برد. نمک‌های کانی مانند آهک ، منیزیم ، آهن ، منگنز ، سیلیس وجود دارد. مقدار انرژی موجود در هر 100 گرم انگور تازه 67 کیلوکالری است.

مشخصات انواع انگور

انگورها را به 2 گروه می‌توان تقسیم کرد. یکی انگورهای کشمشی که برای تهیه سبزه و دیگر کشمش مورد استفاده قرار می‌گیرند. دیگری انگورهایی که غالبا دانه‌دار بوده و برای تهیه آب انگور به مصرف می‌رسند.


 

آفات و بیماریهای مو

سفیدک حقیقی و یا سطحی مو

این بیماری ، یکی از خطرناک‌ترین بیماریهای قارچی انگور در دنیا به شمار آمده و خسارات فراوانی را به بار آورد. مبدا اصلی آن آمریکا بوده و در حدودسال 1845 به اروپا و سپس کشورهای آسیایی سرایت کرده است.

سفیدک دروغین و یا داخلی مو

این بیماری در بیشتر کشورهای دنیا ، بویژه در مناطق مرطوب شیوع داشته و خسارات فراوانی را به بار می‌آورد.

بیماری لکه سیاه برگ مو

این بیماری بیشتر در مناطق آذربایجان شرقی و غربی ، کرج ، قزوین و نواحی مرطوب کشور شیوع داشته و هر ساله باعث وارد آمدن خسارات فراوانی به موکاران می‌شود.

بیماری پوسیدگی سفید ریشه مو

این بیماری بیشتر در مناطق موخیز نواحی نسبتا مرطوب که دارای خاکهای رسی غیرقابل نفوذ هستند به صورت ناحیه‌ای دیده می‌شوند. در ایران ، این بیماری در کرج ، قزوین و اصفهان دیده شده است.

خواص انگور

میوه بسیار مفیدی است که خاصیت قلیایی دارد و باعث قلیایی شدن خون می‌شود. و از این لحاظ هر کیلوی آن معادل یک لیتر آب معدنی است. به علت وجود مواد قندی زیاد انرژی‌زا است و حرارت بدن را تامین می‌کند. به علت داشتن پتاسیم مقوی قلب و یک داروی موثر برای کم خونی است زیرا دارای آهن ، منگنز و منزیم است. آب انگور در رژیم غذایی افراد چاق که بخواهند لاغر شوند زیاد مصرف می‌شود و به علت کم داشتن مواد چربی مانع افزایش وزن می‌شود.

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه ششم خرداد 1388ساعت 9:50  توسط حیات الله ظاهری   | 



علائم کمبود مس:



کمبود مس در مرکبات باعث مرگ جوانه انتهایی می شود. قبل از مرگ این قسمت جوش های کوچک ، شاداب با برگهای درشت ، شفاف و تیره از انتهای شاخه ها ظاهر می شود که پس از مدتی خشک شده و تعداد دیگری می روید. رگبرگها چروکیده و خمیده می شوند.روی میوه صمغ ترشح می شود.پوست ممکن است بترکد و صمغ از آن خارج شود.



علائم کمبود مولیبدن:



کمبود مولیبدن علائمی شبیه کمیود ازت و آهن تولید می کند و در بعضی گیاهان مانند خانواده چلیپاییان لکه های ابلقی زرد در حاشیه پیدا می شود که به تدریج به طرف رگبرگ میانی پیش می رود لکه های پیر معمولا" می خشکند. زیادی مولیبدن ممکن است باعث سمیت گیاه شود.



منبع متن: کتاب حاصلخیزی خاک تالیف علی اکبر سالاردین

تبليغات

X


مهندس کشاورزی

میدانم سبزه ای را بکنم خواهم مرد

مصرف بيش از حد آب و كودهاي ازته بيماري آتشك باغ‌ها را افزايش مي‌دهد

مهندس نادر آزادبخت رييس بخش آفات و بيماري‌هاي مركز تحقيقات كشاورزي استان لرستان با اعلام اين مطلب که آبياري و مصرف غيرمتعارف كودهاي ازته باعث گسترش بيماري آتشك در باغ‌هاي گلابي، سيب، تمشك مي‌شود، در گفت‌وگو با ايانا گفت: بيماري آتشك بر اثر نوعي عامل باكتريايي به‌وجود مي‌آيد و اولين‌بار در سال 1381 در اشتر استان لرستان گزارش شده است، وي افزود: خسارت ناشي از اين عارضه در منطقه بروجرد، حدود 80 درصد از محصولات به را از بين برد. مهندس آزادبخت با اشاره به اين‌كه عوامل مختلفي براي پيشگيري و جلوگيري از گسترش اين بيماري توصيه شده است، گفت: هرس‌كردن به‌موقع در فصل خواب درختان (نيمه اول اسفندماه) با استفاده از وسايل هرس استريل شده با مواد ضدعفوني‌كننده، جمع‌آوري و معدوم‌كردن سرشاخه‌ها آلوده، رعايت خواصل آبياري و كوددهي مناسب از مهمترين توصيه‌هاي فني است كه جهت مبارزه و پيشگيري بايد به كار گرفته شود. وي افزود: بررسي‌هاي ثابت كرده است كه قرارداشتن كندوهاي زنبور عسل در باغ‌هاي آلوده به آتشك، نقش بسيار موثري در گسترش و پراكندگي اين بيماري به ساير باغ‌ها دارد. همچنين استفاده از باكتري‌كش استرپترول در دو نوبت و مصرف اكسي الكرورمس در سه نوبت با غلظت 5/2 در هزار در كاهش بيماري موثر است. مهندس آزادبخت در پايان گفت: ايجاد حالت سوختگي بر روي برگ‌هاي گياهان آلوده، ريزش ميوه‌ها و كاهش عملكرد از علايم ظاهري اين بيماري است كه گاهي در آلودگي‌هاي شديد مغز ميوه‌هاي آلوده نيز سياه مي‌شود، اما با رعايت نكات فني و توصيه‌هاي كارشناسان اين بيماري قابل كنترل است.

نوشته شده در 87/12/21ساعت 23:1 توسط فرهاد ثنایی | يک نظر يک نظر يک نظر |

آنتراکنوز گردو

عامل بيماري قارچي است كه در بهار  بسيار سرد و مرطوب ،يا در اواخر تابستان وقتي كه دماي هوا پايين مي افتد و رطوبت بالا مي رود بيشتر ظاهر مي شود. برگ درخت گردو حساسترين اندام آن است و اغــــلب زودتر از ســــــــاير اندام ها ي درخت به اين قلرچ آلوده مي شو د .اولين علائم ظاهري روي برگ ،لكه هاي نامنظم خاكستري  تا قهوه اي رنگ با حاشيه قهوه اي سوخته  و ابعاد نسبتا بزرگي است كه روي برگ درخت گردو ظاهر و سبب ريزش برگها ي زرد قبل از خزان مي شود. علامت ظهور و خسارت اين قارچ روي شاخه ها ، لكه هاي دراز تر و فرو رفته تري است در هنگام طغيان و شدت آلودگي ،لكه هاي گردو ،قهوهاي و سياه رنگي فقط روي پوست سبز گردو ظاهر مي شوند كه اندازه ميوه را كوچك و مغز گردو را نارس نگه مي دارد . مبارزه براي جلوگيري از گسترش بيماري برگهاي ريخته شده بايد جمع آوري و سوزانده شوند .براي مبارزه با اين قارچ سمپاشي بازينب يا كا پتان (001/0) هنگام ظهور برگها ضروري است و بعد از سمپاشي دوم وسوم نيز با فواصل دو هفته يكبار بايد صورت گير

نوشته شده در 87/12/21ساعت 22:59 توسط فرهاد ثنایی | نظر بدهيد نظر بدهيد نظر بدهيد |

سمپاشي پيش بهاره (زمستانه)درختان دانه دار(سيب وگلابي)

مناسبترين زمان سمپاشي از اغاز تورم جوانه ها تا مرحله صورتي رنگ شدن غنچه ها (قبل از باز شدن گلها)ميباشد.
اين توصيه بمنظور مبارزه با مراحل زيستي مختلف افاتي مانند كنه ها-شته ها –شپشكهاي نخودي –پسيل گلابي –ليسه درختان ميوه –كرمهاي جوانه خوار صورت مي گيرد.

فرمول سمپاشي: روغن ولك 10تا20 در هزار

سموم حشره كش

 

نام سم
ميزان
گوزاتيون
2در هزار
مالاتيون
2درهزار
ديازينون-زولون
5/1درهزار
كنفيدور
5/0در هزار
دورسبان
5/1در هزار



براي مبارزه با تخم كنه مي توان از اپلو به نسبت 5/0در هزار با روغن مخلوط نمود .
جهت كنترل بيماري اتشك و افات به صورت توام ميتوان از تر كيب بردو وروغن به نسبت 2در صد در اغاز تورم جوانه ها و نسبت 1در صد در مرحله غنچه صورتي استفاده نمود.
در صورت مصرف قارچكشهاي بنوميل و دودين براي مبارزه با لكه سياه سيب و گلابي اين سموم چند روز بعد همزمان با باز شدن جوانه هاي برگ و بعد از روغن محلول پاشي گردد واز اختلاط سموم قارچكش فوق با روغن خودداري شود.

نوشته شده در 87/12/09ساعت 8:51 توسط فرهاد ثنایی | نظر بدهيد نظر بدهيد نظر بدهيد |

هرس زمستانه، جمعيت آفت سوسك درختان ميوه را كاهش می دهد

قطع سرشاخه هاي خشكيده و آلوده، از 15 تيرماه تا 15 اسفندماه، جمعيت آفت سوسك شاخك بلند درختان ميوه را براي سال آينده، كاهش مي دهد،
به گزارش خبرگزاري كشاورزي ايران (ايانا- مهندس بابك خرازي – كارشناس حفظ نباتات سازمان جهادكشاورزي استان تهران در مقاله اي به بررسي چرخه زندگي آفت سوسك شاخك بلند درختان ميوه پرداخته است.
آفت سوسك شاخك بلند كه به كرم زرد سرشاخه خوار درختان ميوه گرمسيري نيز معروف است، در مرحله لاروي به اكثر سرشاخه هاي درختان ميوه دانه دار و هسته دار و حتي گلسرخيان زينتي از جمله رز و به ژاپني آسيب مي رساند. اين آفت، زمستان را به صورت لاروهاي سنين بالا در عمق چوب شاخه ها و تند درختان گذرانده و در بهار سال بعد، پس از تغذيه، شفيره شده و سپس به صورت حشره اي كامل از درخت خارج مي شود.
رنگ بدن اين حشره سياه و داراي بدن كشيده به طول 18 تا 20 ميلي متر و عرض 4 ميليمتر است. تخم هاي اين سوسك، شبيه به كاسه لاك پشت بوده كه قسمت صاف آن بر روي ساقه درخت چسبيده و از پهلو به نظر بيضي شكل است و حدود يك ميليمتر طول دارد.
با اين آفت در هيچ شرايطي نبايد مبارزه شيميايي كرد، چون تحقيقات نشان داده است كه اين حشره گرايش به درختان تشنه، ضعيف و رها شده دارد.
همچنين كوددهي سالانه درختان، شخم سالانه، هرس سرشاخه هاي آلوده، كودبرداري مناسب براي كاشت درختان از مهمترين روشهايي است كه به منظور پيشگيري از حمله اين آفت توصيه شده است.
گفتني است، توليد محصولات نامرغوب و بدون كيفيت از مهمترين خسارتهاي اين آفت است كه آن را در دسته يكي از خطرناكترين حشرات چوبخوار درختان ميوه سردسيري قرار داده است

نوشته شده در 87/11/01ساعت 19:47 توسط فرهاد ثنایی | آرشيو نظرات آرشيو نظرات آرشيو نظرات |

بیماری شانكر باكتریائی درختان میوه و ارتباط آن با سرمازدگی بهار بر روی درختان میوه

بیماری شانكر باكتریایی درختان میوه یكی از بیماریهای مهم درختان میوه هسته دار (Stone fruits) در ایران میباشد. از مهمترین علائم این بیماری بر روی درختان هسته دار (بادام، زردآلو، گیلاس، هلو، گلابی و ...) نكروزه شدن جوانه های تازه درخت بوده كه آنها را از بین می برد و روی تنه و شاخه درخت تولید زخم یا canker و ایجاد ضمع و شیره می كند. عامل این بیماری باكتری است بنام (Pseudomonas syringae pv syringae Pss) كه توانایی ایجاد هسته بیولوژیكی (Heterogeneotis) یخ را در این درختان دارد. بنحوی كه در غیاب این باكتری و سایر باكتریهای هسته یخ INA+ (Ice Nucleation Active bacteria) گیاه قادر به مقاومت در مقابل سرمازدگی (supercooling) در دمای زیر 10- درجه سانتی گراد نیز می باشد و درصورت وجود باكتریهای مولد هسته یخ در دمای نسبت بالا (1- تا 5- درجه سانتی گراد )بلورهای یخ تشكیل می شود و باعث ایجاد خسارت بر روی درخت میشوند

نوشته شده در 87/10/20ساعت 18:7 توسط فرهاد ثنایی | آرشيو نظرات آرشيو نظرات آرشيو نظرات |

شته سبز سیب

شته سبز سیب Green apple aphi

Aphis pomi

(Hom.: Aphididae)

این شته در سراسر کشور هر جا که سیب کشت شود وجود دارد. این آفت به برگ و نوک شاخه‌های نورس، جوانه‌ها حتی گلها نیز خسارت می‌زند و باعث کم شدن محصول می‌گردد. گیاهان میزبان آن شامل سیب، گلابی، به، زالزالک و ازگیل می‌باشد. در نهالستان‌ها و روی درختان جوان خسارتش بسیار شدید است. حمله شدید آن در باغهای بارده نیز به فراوانی دیده می‌شود. در درختان چه پیر و چه جوان پاجوش‌ها بیشتر در معرض حمله این شته قرار دارند. بر اثر تغذیه این حشره برگهای جوان تغییر شکل می‌دهند. در این گونه پیچش برگها غالباً عرضی است. به عبارتی کلی‌تر برگهای جوان انتهایی بیشتر از همه در معرضحمله قرار دارند و بیشترین خسارت را می‌بینند.
 

زیست‌شناسی

سیکل زندگی این شته از نوع Holocyclic می‌باشد. زمستان گذرانی به صورت تخم است. این تخمها معمولاً روی شاخه‌های یکساله گذاشته می‌شوند. روی شاخه‌های سنین دیگر نیز ممکن است بتوان تخمی پیدا نمود. زمان تفریخ تخمها مصادف با باز شدن جوانه‌هاست. فعالیت بهار این آفت شدید است و روی اعضا فعال و جوان گیاهی به سرعت به زنده‌زایی ادامه داده و مهمترین خسارت خود را در همان زمان وارد می‌آورد.
 


با بالا رفتن جمعیت، بالدارهایی در مجموعه شته‌ها ظاهر می‌شوند که انتشار آفت را به سایر درختان میزبان که در مجاورت قرار دارند به عهده می‌گیرند. این شته میزبان ثانوی برای تابستان گذرانی ندارد به عبارت دیگر تمام نسلهای خود را روی درختان میوه سردسیری که قبلاً اسامی آنها ارائه شد طی می‌نماید و اگر مشاهده می‌شود که در طول تابستان جمعیت آن به شدت کاهش می‌یابد به علت مهاجرت به طرف میزبانهای ثانوی نیست بلکه این کاهش نتیجه اثر حرارت شدید محیطی، ایجاد تغییراتی در شیره گیاهی و فعالیت قابل توجه دشمنان طبیعی این شته می‌باشد. از اوایل پاییز به بعد در جمعیت این شته فزونی محسوسی در مقایسه با جمعیت تابستانی پدیدار می‌گردد. افراد جنسی از اواخر مهر شروع به ظاهر شدن می‌کنند و تخمریزی تقریباً بلافاصله آغاز می‌گردد.



تعداد نسل شته سبز سیب در سال بر حسب شرایط آب و هوایی محل فرق کرده و معمولاً 15 تا 20 نسل در سال تولید می‌کند. این شته یک میزبانه است.

کنترل شیمیایی:

اگر شته‌ها موجب پیچیدگی برگ شوند یا تولید گال نمایند از سموم سیستمیک مانند اکسی دی متون متیل (متاسیستوکس) و تیومتون (اکاتین) استفاده می‌شود ولی اگر موجب پیچیدگی نشوند از پریمیکارب (پریمور)‌ که یک شته کش اختصاصی است، استفاد می‌شود. برای مبارزه با شته‌های سبزی و جالیزی از هپتنوفوس (هوستاکوئیک) استفاده می‌شود چون اثر سریع داشته ولی کم دوام است.همچنین سموم پر دوام در اوایل فصل مصرف شود.

1. تیومتون(اکاتین) EC 60 % یک در هزار

2. اکسی دیمتون متیل EC25% یک درهزار

3. مالاتیون EC25% دو درهزار

4. پیریمیکارب(پریمور) Df50% نیم درهزار

5. پیریمیکارب WP50% نیم درهزار

6. هپتنفوس EC50% یک در هزار

7. دیازینون EC60% یک در هزار

نوشته شده در 87/09/05ساعت 21:17 توسط فرهاد ثنایی | آرشيو نظرات آرشيو نظرات آرشيو نظرات |

بیماری لکه سیاه سیب و گلابی

بیماری لکه سیاه سیب و گلابی عامل بیماری: inaequalis Venturia علایم بیماری: علایم بیماری ابتدا به صورت لکه های زیتونی در زیر کاسبرگیا برگهای جوان ظاهر می شوند وسپس به رنگ خاکستری و سیاهدر می آیند.لکه ها دربرگهای تازه روییده عموما در روی برگ ظاهرمیگردند.دربرگهای مسن لکه ها ابتدا در پشت پهنک برگ ظاهر می شوند.لکه ها ممکن است به طور انفرادی بمانند و گاهی به هم پیوسته بزرگ شوند. همچنین لکه ها ممکن است در روی میوه نیزبه وجود آیند که ابتدا به رنگ زیتونی هستند و سپس سیاه می شوند.کوتیکول میوه در قسمتهای آلوده چوب پنبه ای و سخت شده شکاف می خورند. مبارزه: استفاده ازواریته های مقاوم و یا سمپاشی درختان. سمپاشی درختان بهتر است در اوایل بهار موقع بازشدن شکوفه ها که در ابتدای حمله ی بیماری و موقع خروج آسکوسپورهاست صورت می گیرد.برای سمپاشی در این مرحله می توان از سموم دودین یا سیپرکس به نسبت یک ونیم در هزاراستفاده نمود . یا می توان با استفاده از سم کاپتوفول در مرحله ی سبزشدن نوک جوانه ها با اینبیماری مبارزه کرد. علاوه بر سموم فوق قارچکشهایدیگری به نامهای بنومیل- توپسین- کاپتان- فربام- تیرام و غیره وجود دارند که می توان از آنها نیز در مبارزه با این بیماری استفاده نمود. مقدمه اسم علمی عامل بیماری Venturia pirina Adena ، اسم انگلیسی pearscab می‌باشد. این قارچ برای اولین بار توسط مادام لابیرت در بلغارستان ( 1832) مشاهده شده است همچنین در سال 1840 از فرانسه نیز گزارش شد. لکه سیاه گلابی خیلی شبیه لکه سیاه سیب است اما عینا همان قارچ نیست و هر کدام از این دو گونه قارچ محدود به میزبان خود می‌باشند و میزبان خاص خود را دارند. هر دو گونه آسکوسپورهای دو سلولی دارند که یک سلول بزرگتر از دیگر است. در لکه سیاره گلابی سلول بزرگتر در بالا قرار می‌گیرد ولی در لکه سیاه سیب سلول پایین‌تر ، بزرگتر است.

 

 


شته سبز هلو  Green peach aphid با نام علمی  Myzus persica

این آفت به نام شته سبز اسفناج نیزمشهور است در کلیه مناطق ایران وجود دارد. شته سبز هلو روی درختان هلو، مرکبات، گوجه، آلو، سیب، زردآلو و بعضی گیاهان زراعی از جمله سیب زمینی، چغندرقند، گوجه فرنگی، توتون، رازک، گل کلم، کلم پیچ و گون های مختلف غلات و در سال های اخیر روی کلزا نیز فعالیت کرده و خسارت وارد می کند.

مشخصات

ماده بدن بال و بکرزا، بطول 4/2 ـ 3/2 میلی متر بوده، رنگ بدن سبز روشن تا سبز متمایل به زرد، روی شکم نوارهای رنگین تری به طور مشخص دیده می شود. روی سرحشره در ناحیه پیشانی دو غده شاخک مانند مجموعاً شیار عمیقی را می سازند وجود دارد. آخرین بند شاخک، کورنیکول ها و دم شته کمی تیره تر از رنگ سایر قسمتهای بدن است. کورنیکول ها به رنگ سبز در وسط کمی متورم و انتهای آن قهوه ای روشن می باشد دم دارای سه جفت مو در قسمت انتهایی و عقبی قرار دارد و کوتاه تر از کورنیکول ها و به رنگ روشن است.

در ماده های بالدار و بکرزا شکم نستباً براق، سر و قفسه سینه نیز مایل به سیاه یا قهوه ای روشن می باشد. طول تقریباً 3/2 میلی متر، شاخک ها تقریباً برابر طول بدن و به رنگ سیاه، رنگ بدن سبز زیتونی و دارای لکه های تیره روی مفصل های سوم وششم می باشد در اطراف این لکه ها نیز نقاط و خطوط کوچک و پراکنده ای وجود دارد. کونیکول های ماده بالدار کوتاه تر از کورنیکول های ماده بی بال می باشد. رنگ کورنیکول ها مایل به سیاه و یا قهوه ای روشن، طول دم 2.3 طول کونیکول ها به رنگ تیره است طول بدن به اندازه تقریبی فرم های بی بال است.

زیست شناسی

شته سبز هلو زمستان را به صورت تخم های سیاه براق بر روی شاخه های درختان میزبان می گذارند. در بهار بسته به مناطق مختلف، تخم ها از اواسط بهمن ماه تا اواخر فروردین ماه تفریخ می شوند. شته های ماده مؤسس این نسل، به تولیدمثل به روش بکرزایی می پردازند و چندین نسل آن روی درختان میزبان زندگی می کند. حشرات بالدار از اواخر فروردین تا اوایل خردادماه ظاهر شده و با ترک میزبان های اصلی به روی میزبان های ثانویه مهاجرت می کنند. روی این گیاهان افراد بالدار چندین نسل به روش بکرزائی ایجاد کرده و موجب خسارت در گیاهان زراعی می شوند. این افراد در پاییز بسته به مناطق مختلف از اواسط شهریور ماه تا اوایل آذر ماه مجدداُ به روی میزبان های اصلی باز می گردند و همزمان با این مهاجرت افراد نر و ماده حقیقی ظاهر شده و ماده بعد از جفتگیری، تخم های خود را به طور انفرادی در روی شاخه های باریک به ویژه در قاعده جوانه ها و یا در کنار آنها قرار می دهند. تخم گذاری از اواسط مهر تا اوایل آذر ماه ادامه داشته و هر ماده 5 الی 10 تخم تولید می کند و تا بهار و زمستان گذرانی می کند.

مراحل زندگی این آفت در مناطق با زمستان های معتدل به صورت هولوسیکلیک[1] بوده در این مناطق ماده ها در طول سال به طریق بکرزایی زاد و ولد می کنند. ولی در بعضی مناطق با زمستان های مساعد تعدادی از افراد موجود به زندگی «آن هولوسیکلیک» و در بعضی دیگر نیز به زندگی هولوسیکلیک ادامه می دهند. به این ترتیب زیست شناسی این شته وضعیت بسیار پیچیده ای را نشان می دهد و با شرایط آب و هوایی، غذا، و روشنایی در ارتباط می باشد. شته سبز هلو در مناطق سردسیر و نیمه سردسیر در اواخر فصل (گل و رسیدن دانه کلزا) ظاهر می شود و به ندرت قبل از آن احتمال خسارت دارد، ولی در مناطق گرمسیر محدودیت فوق از بین می رود.

شته سبز هلو در طبیعت دارای دشمنان متعددی از جمله کفشدوزک ها، لارو مگس های سیرفید، بعضی زنبورهای پارازیت، همچنین 2 نوع کنه و 10 نوع قارچ بیماری زا می باشد. به رغم فزونی دشمنان طبیعی این آفت به علت زاد و ولد سریع این حشهر آنها هرگز قادر به رقابت با شته ها نیستند به علت دوره نشو و نمای بسیار کوتاه و سرعت جابه جایی شته ها این آفت سریعاً پخش و گسترش می یابد. شته سبز هلو در انتقال بیماری های ویروسی در گیاهان مختلف نقش مهم و خطرناکی دارد. عوامل محیطی مختلف در کاهش جمعیت شته ها تاثیر قابل ملاحظه ای دارد. به طوری که باران های شدید قسمت اعظم افراد بالدار را تلف کرده و همچنین سبب شسته شدن پوره ها و افراد بی بال از روی گیاه می شود. بنابراین بعد از باران های شدید کاهش قابل ملاحظه در جمعیت شته ها امری طبیعی می باشد. بعلاوه فرارسیدن سرمای زودرس پاییزه قدرت تکثیر ماده ها را به میزان زیادی تقلیل می دهد.


[1] هولوسیکلیک (Holocyclic) وجود یک بار تولیدمثل جنسی در داخل تولیدمثل غیرجنسی در طول سال

 

  خسارت شته‌ها

شته ها به ترتیب اولویت، شته خاکستری Brevicoyne. Brassica و شته سبز هلو Myzus.persica و شته شلغم Lipaphis crysimi (که توسط متخصصان از اکثریت نقاط کشت کلزای کشور گزارش شده) به طور منفرد یا مجتمع ـ در حالت های مختلف موجب خسارت اقتصادی هستند. میزان خسارت شته ها بویژه شته مومی در مناطق سردسیر و نیمه سردسیر به دقت بررسی نشده است. در صورت عدم مبارزه دقیق و سریع ـ خسارت بسرعت با توجه به تعدد نسل ها انتشار می یابد. بوته های آلوده از رشد بازمانده و تشکیل گل و غلاف در آن به شدت تقلیل یافته یا مختل می شود، غلاف ها اکثراً تشکیل نشده (به علت ضعف مفرط گیاه) و یا خمیده و بد شکل شده، دارای دانه های بسیار اندک در حد 5 ـ 3 عدد (در مقابل 35 ـ 26 در شرایط معمولی) بوده و طول غلاف کم می شود. غنچه ها در رسیدن به مرحله شکوفایی دچار تاخیر شده و شاخه بندی ها متوقف و یا بسته به شدت آلودگی و دیگر فاکتورهای محیطی قطع می شود. با توجه به تصویر، هنگامی که شدت تراکم آفت زیاد است، غلاف ها اصلاً تشکیل نمی شود و تمام پایه غلاف ها خالی باقی می ماند. (غلاف ریزی)

 

در صورت انجام مبارزه و حذف کامل آفت، گیاه شروع به رشد مجدد می کند. بوته های آفت زده در یک جامعه در مقایسه با بوته های سالم بین 45 ـ 20 روز در رسیدن تاخیر دارد و توام با کاهش شدید محصول است. آلودگی مصنوعی در مرحله به ساقه رفتن و مبارزه قطعی با آفت در مرحله غلاف بندی، باعث کاهش محصول از 2/4 تن به حد 200 کیلوگرم در هکتار (420 گرم در متر مربع به 20 گرم در متر مربع) شد، ‌وزن هزار دانه بسرعت پایین آمد و دانه ها پوک شدند. (2/95% خسارت) تحقیقات انجام شده در امریکا نشانگر گسترش آلودگی ها در سال های متوالی است. در یک بررسی در سال اول 9/9% آلودگی، سال دوم 4/30% و سال سوم 8/34% بوده است.

 

بر خلاف آنچه در کاهش جمعیت آفت در اثر بارندگی ها در مورد شته ها عنوان شد ـ استرس آب ـ و فقدان رطوبت کافی در خاک باعث تجزیه بخشی از پروتیین ها به اسیدهای آمینه و در نتیجه افزایش آفت محصول می شود برگ ها بنفش رنگ و حرارت سطح آنها زیاد می شود. رشد و نمو و تولیدمثل شته ها سرعت پیدا می کند. در مزارع تحت استرس، جمعیت شته زیاد و در نهایت، خسارت وارده بیشتر می شود.

 

 با توجه به این که در کشت پاییزه، کلزا به مدت طولانی یعنی بین 9 ـ 7 ماه بسته به شرایط مکانی کاشت، روی زمین باقی می ماند،‌ باید به بیولوژی آفت و شرایط محیطی و مقدار خسارت و نحوه خسارت توجه کامل شود. خسارت د رمراحل اولیه (روزت) بطور مخفی با تغذیه آفت از شیره گیاهی و ایجاد ضعف عمومی و اختلال در فعالیت بیولوژیکی وارد می شود. چون به دلایل شرایط خاص زمستانه مزرعه مورد بازدید قرار نمی گیرد میزان ضایعات وارده حتی از چشم متخصصان هم دور می ماند و با پیشرفت مراحل رشد و گرمی هوا خسارت ظاهر می شود. کلنی های بزرگی در گوشه و کنار مزرعه ایجاد می شود. در این مرحله هر کسی متوجه خسارت می شود در حقیقت متاسفانه در مرحله ای آفت ظاهر می شود که خسارت قطعی وارد شده و مبارزه سود چندانی نخواهد داشت در کلزا خسارت شته بدلیل عقب انداختن رشد و سبز ماندن گیاه و اشکال در برداشت، از خسارت دیگر گیاهان بیشتر است.

 

موضوعی که تاکنون به دقت بررسی نشده احتمال انتقال بیماری های ویروسی توسط برخی از حشرات مکنده از جمله شته هاست به نظر می رسد انتقال حداقل بیماری فیلودی در کلزا (که قبلاً در مناطق گرمسیر و اخیراً مازندران مشاهده شده و با یک نوع زنجره منتقل می شود) از این طریق نیر عملی باشد. به هر حال خسارت شته به صورت تقلیل قطعی محصول از طریق کاهش تعداد دانه در کل، کاهش دانه در هر غلاف ، کاهش وزن هزار دانه، ایجاد مشکلات زیاد در امر برداشت، ایجاد قارچ فوماژین و تغییر ظاهر بذر و نیز افزایش رطوبت، فساد دانه بعد از برداشت دارای اهمیت فراوان است.

 

مبارزه شیمیایی

الف ـ در مرحله روزت

مبارزه شیمیائی برای جلوگیری از خسارت در مراحل b1-bn (مرحله روزت) باید با بررسی اقتصادی کامل از کاربرد سموم، هزینه ایجاد خسارت در مراحل سمپاشی در مقایسه بادرصد خسارت وارده ارزیابی شود. به صورت بالقوه با سموم زیادی می توان با شته ها مبارزه نمود.

 

چگونگی مبارزه و نوع سموم موردمصرف و کاربرد دستگاه های مورداستفاده در کاهش جمعیت آفت نقش ارزنده دارد. مقدار آب مصرف شده و فشار سمپاش بسیار موثر است. باید کاری انجام داد که مبارزه در مراحل اولیه ظهور آفت به نتیجه منجر شود. متاسفانه برخی از کشاورزان یا مبارزه نمی کنند یا از سموم غیرموثر برمکنده ها استفاده کرده و یا سموم مصرفی را به مقدار کم یا ناقص مورداستفاده قرار می دهند و یا تعداد دفعات مبارزه را افزایش می دهند. باید در نظر داشت که یک سمپاشی آگاهانه تحت نظر متخصصان بسیار موثر و با موفقیت قرین است.

 

براساس بررسی های به عمل آمده توسط کارشناسان حفظ نباتات و محققان مؤسسه تحقیقات آفات و بیماری های گیاهی در مناطق مختلف که ذیلاً به یک مورد جدید اشاره می شود نتایج زیر حاصل شده است.

تیمار                                                                  میانگین  گروبندی (دانکن)

  • 1- متاسیستوکس 5/1 ـ 1 لیتر در هکتار 22/93 A
  • 2- اکاتین 2 لیتر درهکتار 25/92 A
  • 3- پریمور 1 کیلو در هکتار 22/91 A
  • 4- اکاتین 5/1 لیتر + سیتووت cc25 + 100 لیتر آب 76/89 A
  • 5- دیازینون 2 لیتر در هکتار 83/66 AB
  • 6- متاسیستوکس 1 لیتر در هکتار 98/40 BC
  • 7- پی متروزین 1 کیلو در هکتار 01/38 BC
  • 8- دی میتوات 2 لیتر در هکتار 71/37 BC
  • 9- کونفیدور 5/0 لیتر + سیتووت 18/36 BC
  • 10- پی تروزین 8/0 کیلو + سیتووت 72/34 C

 این آزمایش با ده ترکیب حشره کش در سه تکرار در منطقه زرنده ساوه روی شته مومی انجام شده است و نشان دهندة این است که چهار فرمول اول می تواند به طور قابل قبول اثر بخش باشد که در مورد توصیه تکرار آن بعد از دو هفته نیز باید توجه شود. موضوع قابل توجه میزان مصرف یک سم مشخص است که در این آزمایش در ردیف اول و شش کاملاً توجه به ابعاد دقیق سمپاشی و توصیه های کارشناسان را الزامی می سازد. در این سمپاشی ها می توان از سموم دیگر نیز استفاده کرد . در برخی از موارد حمله شته مصادف با حضور دیگر آفات کلزا مثل Meligethes. Sp پولن خوار و Ceuthorrhychus. Sp سرخرطومی کلم توام است که استفاده از دسیس یا دلتامترین به مقدار 5/7 گرم ماده خالص، در هکتار یا 300 سانتی متر مکعب از محلول 5/2 درصد در هکتار را توجیه می کند. (ولی دوام سم فقط سه روز است).

 

استفاده از سموم دیگر چون فوزالن 3 لیتر در هکتار هوستاکوییک 1 در هزار توسط کارشناسان با توجه به منابع در دسترس و دستورالعملهای سازمان حفظ نباتات (به منبع 14 رجوع شود) در مورد شته های مربوط به سایر گیاهان مورد توصیه است. در سمپاشی ها باید توجه نمود وقتی سمپاشی صورت گیرد که احتمال بارش باران و حتی شبنم صبحگاهی در شستن سموم به حداقل رسیده باشد به نظر می رسد بهترین زمان در صورت عدم وجود باد بین ساعت های 14 ـ 10 باشد.

 

ب) مبارزه شیمیایی در مراحل بعد از رزت

در مرحله C,D,E,F,G (ساقه رفتن، غنچه، گل و غلاف) بیشترین خسارت آفت ملاحظه می شود. کلنی های تشکیل شده عمدتاً در حاشیه مزرعه ها و در اکثریت قریب به اتفاق موارد در حاشیه غربی مزرعه ها به علت وزش ممتد بادهای غربی است. در این مرحله که ارتفاع بوته ها بسته به واریته های مختلف بین 220 تا 140 سانتی متر می باشد ورود انواع سمپاش وکارگردان سمپاشی کنند به داخل مزرعه مشکل و حتی غیرممکن می باشد و ممکن است خسارت وارده به محصول در اثر استفاده از سمپاش های معمول در کشور از خسارت آفت بیشتر شود.

گر چه استفاده از هواپیمای سمپاش در این مرحله مطمئن ترین راه می باشد د رعین حال به دلایل تداخل فصل مبارزه با زمان سن گندم، کلیه هواپیماها درگیر عملیات سن بوده و امکان استفاده از آن ضعیف است از طرف دیگر چون قطعات کوچک می باشند امکان مانور هواپیما وجود نداشته و انجام سمپاشی مقرون به صرفه نیست این در حالی ات که وزارت جهادکشاورزی به دلیل وابستگی شدید استفاده از هواپیما به خارج و آلودگی شدید محیط زیست در سمپاشی هوایی و اتلاف حدود 40 تا 20% از سیم پاشیده شده در نظر دارد به تدریج سمپاشی زمینی را جانشین سمپاشی هوایی نماید. لذا با توجه به این که آفات یاد شده عموماً فعالیت خود را از حاشیه مزرعه ها شروع می کنند لذا عملی ترین راه مبارزه این است که از سمپاش های با کاربرد 50 ـ 30 متر استفاده و سمپاشی از حاشیه مزرعه انجام شود. نمونه این نوع سمپاش که با محلول تحت فشار و جریان شدید هوا کار می کند سمپاش اونیماک می باشد که تعدادی حدود 40 دستگاه از آن در سازمان های کشاورزی موجود می باشد با این که کارآیی آن بسیار خوب است ولی به دلیل حجم زیاد کامیون حامل سمپاش و کمبود لوازم یدکی و بهای ارزی گران استفاده از آن مشکلات زیادی در بردارد. در حال حاضر سمپاش های توربینی براساس جریان شدید هوا و محلول تحت فشار در کشورهای ایتالیا، فرانسه و دانمارک طراحی و ساخته شده که به راحتی به پشت تراکتور متصل و با شافت P.T.O کار می کند.

 

سر توربین با داشتن ارتفاع زیاد در جهت های مختلف می چرخد و برای سمپاشی مزرعه های کلزا هم بسیار مناسب می باشد عرض پاشش آن تا 50 متر می رسد. با این که مزرعه های کلزای موجود در ایران کوچک بوده و پاشش از اطراف مزرعه کافی به نظر می رسد در عین حال در مزرعه های خیلی بزرگ می توان با ایجاد خطوط نکاشت به فاصله 100 متر از این نوع سمپاش به روش رفت و برگشت در روی همان خط استفاده نمود. با دستگاه های معمولی نیز می توان حاشیه مزرعه را در این مرحله با سمپاش های قوی تا عمق قابل ملاحظه سمپاشی کرد. اگر این سمپاشی با سموم مناسب مثل پریموریادسیس عملی شود ضن ایجاد تلفات قابل ملاحظه به آفت، با مهاجرت حشرات مفید چون کفشدوزک, شیر شته و غیره از نوارهای سمپاشی شده به نوارهای سمپاشی نشده جمعیت آفت را می توان به طور قابل ملاحظه ای کاهش داد.

 

اگر مزرعه ای دارای دو هکتار وسعت باشد و امکان سمپاشی تا عمق 20 متری وجود داشته باشد 12000 =(2*200*20) + (2*100*20) متر مربع از حاشیه کناری و پر آفت سطح 20000 مترمربعی سمپاشی میشود که به نظر می رسد به دلیل مذکور، تاثیر عمده ای در کاهش خسارت داشته باشد.

 

سمپاشی در مراحل ذکر شده وقتی که یک کلنی در هر متر مربع ملاحظه شود در تقلیل خسارت موثر خواهد بود. با مشورت کارشناسان، سموم ذکر شده را می توان به کار برد.

 

نکته ای که حایز اهمیت است مبارزه قبل از ایجاد کلنی های شته می باشد. به اعتقاد برخی از متخصصان فرانسوی که سابقه طولانی در تولید کلزا دارند در اوایل فصل، مشاهده حداقل تعداد ممکن شته در مزرعه ها به ویژه در حاشیه ها،  مبارزه با آفت از طریق مصرف زیاد آب و یک ماده مویان با سمی پایدار می تواند از گسترش دامنه خسارت جلوگیری کند.

 

دشمنان طبیعی شته ها و امکان مبارزه بیولوژیک:

در روند حیات طبیعی کلیه موجودات زنده (از جمله حشرات) مکانیسم کنترل جمعیت به نحوی است که در شرایط عادی، تکثیر غیرعادی و خیلی زیاد غیرممکن می شود. مگر خواسته یا ناخواسته، فاکتورهای تولیدکننده و یا محدودکننده به دلایلی مختل شود. در مورد آفات ذکر شده در این نشریه نیز وضع چنین است: بسیاری از موجودات مفید برای کنترل حشرات مضر در محیط وجود دارند و در شرایط طبیعی می توانند از شدت خسارتی که در بعضی مواقع تا حد نابودی کلزا پیش می رود جلوگیری کرده و میزان صدمات وارده ازطرف آفت موردنظر را تا مرز هزینه های سم و سمپاشی یا تخریب های حاصله که در اثر سمپاشی به وجود می آید، پایین آورند.

 

متاسفانه دخالت ناروا و سمپاشی های نامعقول با سمومی که مطلقاً توسط کارشناسان توصیه نمی شود، باعث کاهش جمعیت حشرات مفید در طبیعت شده است و حشرات مضر میدان را برای ایجاد ضایعاتی بس شدید مساعد می یابند. در شرایط خاص حرارتی هر چند ممکن است مبارزه بیولوژیک در مورد برخی از شته ها در فصلی خاص، وقتی جمعیت شته به دلیل محدودیت تعداد پرداتور یا پارازیت ها حالت انفجاری دارد، ممکن نباشد ولی باید توجه داشت نوع و مقدار سم مصرفی، نحوه و زمان مبارزه خیلی مهم بوده و امکان دارد حتی به جای حذف آفت،‌حشرات مفید را منهدم سازد.

 

در مبارزه، توجه به شرایط استقرار بوته ها، و انبوهی مزرعه (به ویژه در مرحله گل و غلاف) روش سمپاشی نواری یا حاشیه ای، امکان مهاجرت و فعالیت حشرات مفید حتی زنبورعسل را از ناحیه سمپاشی شده به نواحی سالم فراهم آورده و اثرات تخریبی محدودی علیه حشرات مفید بااستفاده از سموم مجاز دارد و می تواند دامنه مبارزه را که احتمالاً صددرصد نیست به مرز قابل قبول برساند.

 

الف ـ کفشدوزک هفت نقطه ای Coccinella septmpunctata.L

کفشدوزک هفت نقطه ای از فراوان ترین و معروف ترین گونه های حشرات شکارچی است که در تمام نقاط مختلف دنیا در مبارزه بیولوژیک کاربرد فراوانی داشته است. لارو و حشرات بالغ از انواع شته های آزاد، گالزا و حتی شته های ریشه، شپشک های نباتی، پسپل ها، تخم و لارو جوان سایر حشرات تغذیه می کند، هر کفشدوزک در دوره لاروی، هزار و هر حشره کامل تا 9000 شته را طعمه خود قرار می دهد، حشره بالغ نسبتاً بزرگ و به طور 8 ـ 5/5 میلی متر، محدب، با سرسیاه رنگ که از دو طرفین دو چشم پیشرفتگی پیدا نموده است در حاشیه جلویی سرنوار باریک قرمزرنگی مشاهده می شود، شاخک ها دارای قاعده سیاه و بندهای خرمایی رنگ است. سینه سیاه رنگ و دارای حاشیه جلویی صاف که از دو طرف چشم ها را می پوشانند. حاشیه عقبی سینه قوسی است. بالپوش ها به رنگ قرمز نارنجی، کاملاً محدب با حاشیه های صاف و انتهای آن گرد است. سپرچه مثلثی و سیاه رنگ می باشد. روی هر بالپوش سه نقطه سیاه رنگ و یک نقطه سیاه رنگ دیگر نیز به صورت مشترک بین دو بالپوش قرار دارد. سطح زیرین بدن و پاها، سیاه و پوشیده از موهای ظریف و سفید رنگ است.

 

 تخم ها کشیده، و در ابتدا زرد روشن است که به تدریج نارنجی می شود. طول تخم 73/0 ـ 67/0 میلی متر است. لارو به رنگ زرد مایل به قهوه ای تا خاکستری مایل به سیاه، به طول 13 ـ 11 میلی متر و دارای لکه های نارنجی رنگ در امتداد طول بدن می باشند. نیم حلقه های پشتی بدن در ناحیه جانبی دارای برجستگی هایی است که روی آنها موهای کوتاه دیده می شود . شفیره به طول 7 ـ 6 میلی متر و از انتهای بدن به برگ متصل می شود.

 

این کفشدوزک به صورت حشره کامل در پناهگاه ها نظیر زیر پوست درختان و شکاف دیواره ها زمستان گذرانی می کند. در بهار  هنگامی که دما به 12 ریسد کفشدوزک ها از پناهگاه ها خارج و شروع به تغذیه می نمایند. سپس حشرات بالغ، جفت گیری کرده و در دمای بین 30 ـ 20 درجه سانتی گراد بعد از 4 روز تخمگذاری می نمایند، تخم ها به صورت دسته ای (100 ـ 50 عدد) در زیر برگ های گیاهان قرار

 

می گیرد. تعداد تخم بین 300 ـ 70 عدد و حداکثر تا 3000 عدد گزارش شده است، لاروهای جوان از تخم خارج شده و در  قسمت های مختلف گیاه به جستجوی طعمه می پردازد. این حشره دارای 5 سن لاروی بوده که 10 تا 7 روز طول می کشد. شفیره ها در زیر برگ یانقاط دیگر ثابت شده و پس از یک هفته تا ده روز به حشره بالغ تبدیل می شوند . این کفشدوزک دارای 5 تا 3 نسل در سال است.

ب ـ زنبور پارازیت شته Aphdius matricariae

جمعیت زیادی از شته ها در محیط های طبیعی و کمتر سمپاشی شده به وسیله این زنبور پارازیته می شوند و در آلودگی های محدود می تواند عامل کنترل آفت و جلوگیری از خسارت باشد. افراد بالغ این زنبور 2 ـ 8/1 میلی متر طول داشته رنگ آنها سیاه براق بدنی کشیده و پاهایی به رنگ روشن دارند. تخمگذاری در داخل بدن شته زنده صورت می گیرد و بعد از تفریخ تخم، نوزارد از بافت درونی بدن شته تغذیه می کند. و پس از تخریب اندام های درونی در همان جا شفیره می شود. طول دوره لاروی 9 روز، شفیرگی، 5 روز و حشره کامل 10 ـ 7 روز است. تطابق زندگی زنبور با شته هایی که در زمستان شدیداً فعال هستند در یک دوره خاصل مشکل به نظر می رسد ولی قبل و بعد از دوره سرما، شته های فراوانی توسط این زنبور در توده های طبیعی یا آلوده شده مصنوعی پارازیته می شوند.

 پ ـ شیر شته Chrsoperla. Spp

گونه های فراوانی از این حشره در کنترل شته ها و تریپس ها موثر هستند. بسیاری زا این حشرات قابلیت پرورش مصنوعی و رهاسازی را دارا می باشند حشره بالغ و لارو این بالتوری از شته ها تغذیه می کنند. تخم های ساقه دار و منحصر بفرد آن معرف حضور این حشره مفید در مزرعه هاست. استقرار با نسبت یک به ده بالتوری به شته باعث کنترل کامل آفت می شود. در مناطق سرد و معتدل سرد به دلیل شدت فعالیت این بالتوری در ابتدای شروع فعالیت شته ها (شهریور و مهرماه) و (فروردین و اردیبهشت ماه) می توان برکارایی آن در کنترل آفت تاکید کرد.

 

ج ـ پشه شکاری و گالزا Aphidoletes ophidilimyza

ظاهر این حشره مفید تفاوت قابل ملاحظه ای با پشه های معمولی ندارد رنگ قهوه ای روشن پاهای بلند کشیده ـ رنگ سیاه سر و شاخک های بلند باعث تمایز این پشه می شود. پشه ماده تخم های خود را در کلنی شته ها قرار می دهد و هر لارو پشه پس از تفریخ تخم در هر هفته می تواند 50 ـ 20 شته را شکار کرده و از آن تغذیه کند. لارو که به رنگ نارنجی روشن است بعد زا تغذیه کافی در خاک تبدیل به شفیره شده بعد از 14 روز شفیرگی در شرایط متعارف نسل جدید آغاز می شود.

مبارزه بیولوژیک یا در مراحل بعدی مبارزی تلفیقی به همراه دیگر روش های مناسب مانند استفاده از رقم های مقاوم (پرزدار کلزا) و رعایت تاریخ کاشت ـ می تواند در امر مبارزه با این آفت خطرناک به جای استفاده از روش های غیراصولی دیگر موثر باشد و دامنه تکثیر آفت را در سال های بعد محدود ساخته با افزایش فعالیت زنبورهای عسل و دیگر حشرات مفید تلقیح کننده که با شدت سمپاشی ها در زمان غنچه و گل از مزرعه کلزا دور شده یا صدمه می بینند، به میزان تولید در هکتار کمک کند. با مشاهده حشرات شکارچی، مبارزه شیمیایی را که توصیه می شود برای جلوگیری از خسارت قبل از کلنیزه شدن باید صورت گیرد می توان به تعویق انداخت ـ چون با حرکت حشرات شکارچی در محیط تعداد محدود شته ها می تواند کنترل شود.

 

منابع مورداستفاده

1ـ      طرح تامین منابع روغنی نباتی، معاونت زراعت وزارت کشاورزی، 1378

2ـ      FAO year book vol 54 1999

3-      گیاهپزشک

 

کود کلات آهن روئين 6%

 

آهن يکي از عناصر ضروري براي رشد گياه مي باشد. در صورت کمبود آهن، کلروفيل به مقدار کافي در سلولهاي برگ توليد نشده و برگها رنگ پريده به نظر مي آيند. زردي برگ ناشي از آهک، شکل خاصي از کمبود آهن در گياه است که بخش وسيعي از کشور مارا فرا مي گيرد. استانهاي خراسان، فارس، خوزستان، اصفهان، تهران و آذربايجان بيش از ساير مناطق دچار اين مشکل مي باشند. مرکبات در شمال و جنوب کشور، ميوه جات معتدله ( از جمله به، سيب، گلابي، هلو، زردآلو )، برخي از زراعتهاي مهّم، سبزيجات و گياهان زينتي با شدتهاي متفاوت از کمبود آهن صدمه مي بينند. کشت گياهان حساس به کمبود آهن در خاکهاي آهکي، آبياري بيش از حد، مصرف بي رويه و نا متعادل کودهاي شيميايي، کاهش مواد آلي و فشرده شدن خاک، فقدان برنامه برنامه ريزي منظم جهت افزودن مواد آلي به خاک باعث شده ارائه يک راه حل عملي و اقتصادي براي اين مشکل دشوار به نظر آيد.

نقش آهن : در فرايندهاي اكسيداسيون و احياء نقش دارد و با تغيير ظرفيت سبب انتقال الكترون مي‌شود كه اين نقش در متابوليسم گياهي بسيار مهم است.وجود آهن در سنتز پروتئين لازم است و از آنجائيكه نقش عمده آهن در سنتز پروتئينهاي همراه كلروفيل است كمبود آن سبب از كار افتادن كلروفيل مي‌شود كه به همين علت رنگ زرد ناشي از كمبود آهن رخ مي‌دهد.

علائم کمبود آهن در گياه: اگر آهن به مقدار کافي و قابل جذب، در دسترس گياه نباشد توليد کلروفيل در برگ کاهش يافته و برگها رنگ پريده مي شوند. در اين حالت، ابتدا فاصله بين رگبرگها و سپس با شدت کمبود، به جز رگبرگها تمام سطح برگ زرد مي شود. از آنجا که آهن در گياه غير متحرک مي باشد، اين علائم ابتدا در برگهاي جوان و در قسمت بالاي ساقه مشاهده مي شود و سپس با شدت يافتن کمبود، تمامي برگ را در بر مي گيرد. در غلات، برگهاي دچار کمبود آهن، راه راه به نظر مي رسند. در درختان ميوه، زردي برگ در حاليکه رگبرگها کم و بيش سبز مانده اند، پديده رايجي مي باشد. با شدت کمبود، حاشيه برگها به سفيدي گرائيده و سپس علائم سوختگي (نکروز) مشاهده

مي شود. گاهي در اوخر بهار که سرعت رشد درختان زياد است، به علت کافي نبودن جذب آهن، برگها زرد مي شوند. سپس با کاهش سرعت رشد، رنگ برگها به تدريج سبز و دوباره در اواخر تابستان، با تشديد رشد رويشي، علائم کمبود آهن يعني زردي برگها مجدداً بروز مي کند. بايستي توجه داشت که تنها کمبود آهن منجر به زردي برگ نمي شود، کمبود ازت و برخي عناصر غذايي ديگر، بعضي آفات و بيماريهاي گياهي و يا نور کم نيز در مواردي به پريدگي رنگ برگ مي انجامد.

علت کمبود آهن : در بيشتر نقاط کشور مهمترين عاملي که موجب کمبود آهن مي شود زيادي بي کربنات در محلول خاک است. اغلب خاکهاي ايران حاوي مقدار قابل توجهي آهک هستند. آهک به تنهايي مشکل چنداني در جذب آهن ايجاد نمي کند. ريشه گياه با ايجاد شرايط ويژه اي در اطراف خود ( ترشح H+ يا پروتون، اسيدهاي آلي و کلاتهاي طبيعي ) از قليايي بودن خاک در نزديکي ريشه کاسته و بدين ترتيب حلاليت ترکيبات آهن دار خاک را افزوده و آهن مورد نياز گياه را در حد کافي تأمين مي نمايد. آبياري سنگين، فشردگي و يا هر اقدام ديگري که تهويه خاک را کاهش دهد، منجر به افزايش غلضت دي اکسيد کربن در خاک شده و در حضور آهک واکنش زير انجام مي شود.

Ca CO3   +    H2O   +    CO2                        Ca2+    +    2HCO3-

بي کربنات توليد شده، خاصيت بافري دارد. بدين معني که از کاهش pH در اطراف ريشه تا حدي جلوگيري مي کند و در نتيجه از حلاليت بيشتر ترکيبات آهن دار و قابليت جذب آهن کاسته مي شود.

توانايي ريشه گياهان مختلف در ايجاد شرايط مناسب براي جذب آهن متفاوت مي باشد. گياهان مقاوم به کمبود آهن، ريشه هاي کارائي براي جذب آهن دارند. اين خصوصيت بيشتر جنبه وراثتي دارد. البته تأثير تغذيه گياهي مناسب نيز در اين مورد به اثبات رسيده است. گاهي آب آبياري، به ويژه هنگامي که از چاه هاي عميق تأمين شود داراي بي کزبنت مي باشد. هوادهي اين آبها ( با استفاده از فواره و يا ريزش از بلندي ) و يا مصرف مقداري اسيد سولفوريک ( کاهش pH آب آبياري تا حد خنثي )، مقدار بي کربنات را کاهش مي دهد.

با محلول پاشي توسط کلات آهن روئين، گياه از لحاظ عنصر آهن بي نياز مي گردد.

مزاياي کود روئين آهن:

1-       قابل استفاده در کليه گياهان زراعي و درختان ميوه

2-       قابل جذب از طريق ريشه (مصرف خاکي) و برگ (محلول پاشي)

3-       قابل استفاده در سيستم آبياري قطره اي

ميزان مصرف :

         1- در درختان ميوه، مرکبات، پسته، کيوي، چاي به ميزان 2 الي 5 درصد

         2- در گياهان زراعي، روغني و صنعتي به ميزان 5/0 الي 3 درصد

         3- گياهان زينتي و گلها و درختچه ها به ميزان 5/0 الي 2 دز صد

         4- سيستم آبيار يقطره اي به ميزان 40 الي 100 ppm با توجه به ميزان آب مصرفي و دفعات آبياري

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه ششم خرداد 1388ساعت 9:36  توسط حیات الله ظاهری   | 

                       

                      خاکسترک سیب یا powdery  mildew

 

 

هر جایکه سیب کشت میشود این مرض نیزو جود دارد و بشکل گستر ده در سراسر جهان این مرض بسیار مهم شمرده میشود درایالات متحده امریکا این مرض با عث 50% پائین آمدن حا صلات سیب میشود .

علایم مرض :

مرض خاکستر در قسمت ها ی مختلف درخت مانند سر شا خه ها ، برگها ، شگوفه ها و میوه ها حمله میکند .

علایم این مرض روی برگها بصورت لکه های خا کستری کثیف ظا هر میشود واگر برگ های جوان آلوده شود دچا ر پیچ خوردگی و بد شکل شده و نا یتا ً خشک میشود و همچنان علایم این مرض در بهار سال به قسم داغ های خورد خا کستری و سفید در سطح تحتانی برگها ظهور میکند که بوقت کم برگها ی خرد چملک میشو ند برگها ی مبتلا شده رنگ های مختلف را بخود گرفته که بعضا ً این حا دثه قبل از دیدن طقبه سفید رنگ و یا ما یسلیم در سطح برگ میبا شد قا رچ که مرض خاکسترک را بو جود میا ورد بسیا ر به سرعت نمو کرده و بوقت کم اکثرا ً حسس نبا ت با ما یسلیم و سپور هایکه بشکل آرد بالای سطح برگ میبا شد ظهور میکند اکثرا ً برگها ی بسیا ر کو چک نبا ت به این مرض مبتلا میشود در طول آن افزایش بعمل آمده ولی عرض آن فرق نمیکند که اکثرا دراین وقت برگها ی متذکره چملک میشود فنگس از برگها به زوترین فرصت خود را به شا خچه ها میرسا ند در مرا حل ابتدائی علایم مرض شا خچه ها مانند برگها میبا شد که قبلا ً در باره آن تذکر داده شده است در وسط تا بستان وقتیکه هوا نسبتا ً گرم میشود شا خچه ها رنگ سفید پود ری خود را از دست داده رنگ خا کستری سفید سطح خا رجی شا خچه  ها به تد ریج رنگ نصواری داغدار را در خود میگرد شگوفه ها ی درخت به اثر زمستان گذرانی قا رچ در جوانه ها ی زا یشی زود تر از بقیه قسمت ها آلوده میشود دراثر آلودگی شگوفه ها گل برگها چروکیده و کا سبرگ های گوشتی کلفت میشود و توانا ئی تشکیل میوه را از دست میدهند کا سبرگ ها خیلی حسا س هستند ما یسلیم ها ، کنید یو فورها و کنید یا ها قا رچ روی سر شاخه ها منظره سفید رنگی را ایجاد میکنند رشد این شا خه ها متوقف شده و فواصل میان گیره ها کوتا ه میما ند و نها یتا ً سر شا خه ها خشک میشود و میوه ها خرد شده و بد شکل میگرند این قارچ میتواند نباتات مختلفی را از قبیل سیب ، ناک ، بهی ، آلو و تاک انگور را مورد حمله خویش قراردهد .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

اهمیت اقتصا دی :

این مرض عموما ً با لای نموی تنه درخت تأ ثیر نموده که تاکثرا ً سییب های مبتلا به مرض خرد مانده و نیز برگهای نبا ت از حالت طبیعی خود چه در رنگ و چه در بزرگی تغیر میکند و با ید متذکر شده که مرض مذ کو ر با لای نوعیت میوه تأ ثیر خراب داشته که اهمیت اقتصا دی و یا ارزش خود را از دست مید هد .

 

 

 

 

 

 

 

عا مل مرض :

این مرض بواسطه قا رچ podospheara leucotricha  نبا ت سیب را مورد حمله قرار مید هد از منا طق شرقی ایا لا ت متحد ه امریکا یک قا رچ بنام pudospeara oxyuconthel  را پور داده شده که با عث تولید این مرض میشود  و تأثیر آن با لا ی قا رچ اولی کمی خفیف میبا شد .

دوران حیات :

قا رچ خاکسترک سیب عبارت از پرازیت های سطحی بوده که بطور عموم بالای برگ ها ، سا قه های خرد ، گل ها و میوه های جوان حیات خود ر ا بسر میبرد و مواد غذائی خود را به وا سطه سا ختمانیکه هستوریا نامیده میشود بد ست میا ورد سپور های تا بستانی بوا سطه کنید یو فور  تو لید شده که هر کدام از کنید یو فور ها یک تعداد نا محد ود  سپور ها را تشکیل میکند سپور های آن بیرنگ بوده که اندازه آن 38-12 ما یکرون میبا شد .

سپور هایکه مرض را بو جود میا ورد با لای  میز با ن میچسپد و در صورت مسا عد بودن شرایط محیطی نمو میکند و یگا نه را ه منتشر شدن مرض یک نبا ت به نبا ت دیگر همین سپور ها میبا شد .

درجه حرارت متوسط که سپور ها درآن نمو میکند  بین 72-66 درجه فارنهایت میبا شد قا رچ خاکسترک سیب به کلاس اسکو ما یستیز تعلق داشته بسیا ری از علما معتقد اند که عامل مرض زمستان را در حجرات نبا تات سپری نموده و در اوایل بها ر و قتیکه درجه حرارت و رطوبت مسا عد میشود به فعا لیت آغاز میکند .

 

 

کنترول :

کنترول این مرض درمنا طق مختلف یکسان نیست عموما ً در قوریه جات سلفر قا بل حل درآب را به و قفه های متعدد استعما ل مینما یند که نتیجه خوبی داده است و همچنان انواع مقا وم درختان سیب که در مقا بل این مرض مقا ومت داشته با شند غرس شود تا یک اندازه مرض را کا هش مید هند با ید متذکر شد که مقدار سلف از 4-3 گرام در فی لیترآب حل میگردد وهمچنان بهترین را ه مبا رزه با این مرض از گل گوگرد و یا گوگرد قا بل حل درآب مانند لوزال به نسبت چها ر در هزار میبا شد . وهمچنین شا خه بری سرشاخه های آلوده میتواند مو جب کا هش ما یه تلقیح اولیه و حفا ظت برگ میوه و جوانه از عفونت ثا نویه در مبا رزه به این بیما ری مهم است . ارقام مقا وم سیب از قبیل سیب زرد لبنانی ، دلیشز، گلدن دلیشز ، واینسا ب ، یورک انپریال ، نیتا نی ، لورد لمبورن میتواند از این مرض نبا ت سیب را حفا ظت کند وهمچنین پیرازوفوس ، تری آدینفون ، کاراتان ، بینومیل به نسبت یک در هزار میتواند این مرض را کا هش دهد .

 

 

 

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه ششم خرداد 1388ساعت 9:36  توسط حیات الله ظاهری   |